Άκρως ανησυχητικά είναι τα συμπεράσματα που προκύπτουν από την Ευρωπαϊκή Έκθεση για τα Ναρκωτικά 2026 του Οργανισμού (EUDA), η οποία δόθηκε χθες στη δημοσιότητα και αποτυπώνει μια πραγματικότητα που γίνεται όλο και πιο επικίνδυνη. 

Οι αγορές ναρκωτικών μεταβάλλονται με ταχύτητα, νέες συνθετικές ουσίες κάνουν την εμφάνισή τους και οι κίνδυνοι για τη δημόσια υγεία αυξάνονται, ιδιαίτερα για τους νέους. Τα στοιχεία αφορούν ολόκληρη την Ευρώπη, χωρίς η Ήπειρος να παραμένει απλός θεατής. Αντιθέτως, έρχεται να επιβεβαιώσει μια ανησυχητική τάση που καταγράφεται τα τελευταία χρόνια στην περιοχή μας, με τις αστυνομικές αρχές να ανακοινώνουν σχεδόν σε καθημερινή βάση υποθέσεις διακίνησης και κατοχής ναρκωτικών ουσιών. Το πλέον ανησυχητικό είναι ότι σε πολλές από αυτές εμπλέκονται νεαροί, ακόμη και ανήλικοι, γεγονός που αναδεικνύει τις διαστάσεις που λαμβάνει το πρόβλημα.

Κυριαρχεί η κάνναβη!

Σύμφωνα με την έκθεση, η κάνναβη παραμένει το πιο διαδεδομένο παράνομο ναρκωτικό στην Ευρώπη, με περίπου 24,9 εκατ. ενήλικες να έχουν κάνει χρήση κατά το τελευταίο έτος. Στην Ελλάδα, μάλιστα, η χρήση της παρουσιάζει αυξητικές τάσεις, ενώ το 11,5% των 16χρονων μαθητών δηλώνει ότι έχει δοκιμάσει κάνναβη, ποσοστό που είναι το υψηλότερο των τελευταίων 25 ετών! Την ίδια στιγμή, οι ειδικοί προειδοποιούν για την αυξανόμενη παρουσία συνθετικών και ημι-συνθετικών κανναβινοειδών, ουσιών που συχνά κυκλοφορούν χωρίς οι χρήστες να γνωρίζουν ακριβώς τη σύστασή τους. 

Σε επίπεδο αγορών, αν και οι συνολικές κατασχεθείσες ποσότητες κάνναβης ήταν το 2024 μειωμένες, ο αριθμός των κατασχεθέντων φυτών κάνναβης αυξήθηκε σημαντικά. Η εξέλιξη αυτή καταδεικνύει ότι η αγορά κάνναβης στην Ελλάδα παραμένει διττής προέλευσης, καθώς τροφοδοτείται τόσο από εγχώρια παραγωγή, μέσω διάσπαρτων εσωτερικών και υπαίθριων καλλιεργειών, όσο και από εισαγωγές, κυρίως από την Ισπανία και την Αλβανία, αλλά και πιο πρόσφατα από τις ΗΠΑ, τον Καναδά και την Ταϊλάνδη.

Κοκαΐνη – ηρωίνη

Η Ευρωπαϊκή Έκθεση αναδεικνύει ότι τα οπιοειδή, με κυριότερη την ηρωίνη, εξακολουθούν να αποτελούν τη βασική αιτία θανάτων από υπερδοσολογία στην Ευρώπη. Στην Ελλάδα εκτιμάται ότι το 2024 κάνουν χρήση οπιοειδών από 5.300 έως 7.800 άτομα ηλικίας 15-64 ετών, ενώ η ηρωίνη παραμένει η συχνότερη ουσία για την οποία οι χρήστες απευθύνονται σε θεραπευτικά προγράμματα, αντιπροσωπεύοντας το 38,4% των νέων εισαγωγών. 

Την ίδια στιγμή, η κοκαΐνη εξακολουθεί να βρίσκεται σε υψηλά επίπεδα χρήσης στην Ευρώπη, με τις αρνητικές συνέπειες να αυξάνονται συνεχώς. Αποτελεί πλέον τη δεύτερη πιο διαδεδομένη παράνομη ουσία μετά την κάνναβη μεταξύ όσων εισέρχονται για πρώτη φορά σε θεραπεία. Στην Ελλάδα η διαθεσιμότητά της παραμένει ιδιαίτερα υψηλή, παρά τη μείωση των κατασχεθεισών ποσοτήτων το 2024. Η αύξηση όμως του αριθμού των κατασχέσεων δείχνει ότι η διακίνηση της ουσίας παραμένει έντονη, επιβεβαιώνοντας παράλληλα ότι η χώρα μας εξακολουθεί να αποτελεί σημαντικό σημείο εισόδου, διαμετακόμισης αλλά και τελικού προορισμού ποσοτήτων κοκαΐνης που προέρχονται κυρίως από χώρες της Λατινικής Αμερικής

Νέες ουσίες…

Η έκθεση καταγράφει επίσης την εμφάνιση νέων ουσιών, όπως η κεταμίνη, η χρήση της οποίας συνδέεται κυρίως με χώρους νυχτερινής διασκέδασης και νεαρές ηλικίες. Οι κίνδυνοι για την υγεία περιλαμβάνουν οξεία δηλητηρίαση, αλλά και χρόνιες βλάβες, όπως σοβαρές βλάβες στην ουροδόχο κύστη σε περιπτώσεις εντατικής χρήσης.

Στην Ελλάδα, η κεταμίνη δεν εμφανίζεται ακόμη συστηματικά ως ουσία χρήσης στις εισόδους στη θεραπεία, ωστόσο η μέτρησή της δεν είναι εύκολη και απαιτεί εγρήγορση και ενεργητική επιτήρηση από το προσωπικό που λαμβάνει το ιστορικό χρήσης

Καμπανάκι για ΟΛΟΥΣ!

Τα στοιχεία της πανευρωπαϊκής έρευνας έρχονται να ταρακουνήσουν για τα καλά την Πολιτεία, αλλά και την κοινωνία! Στην Ήπειρο, οι συνεχείς συλλήψεις για υποθέσεις ναρκωτικών, οι κατασχέσεις ποσοτήτων κάνναβης και άλλων ουσιών, καθώς και η εμπλοκή νέων ανθρώπων - συχνά ανήλικων - δείχνουν ότι το φαινόμενο έχει λάβει ανεξέλεγκτες διαστάσεις. Και φυσικά η αντιμετώπιση της μάστιγας των ναρκωτικών δεν μπορεί να εξαντλείται στις κατασταλτικές παρεμβάσεις, όσο αναγκαίες κι αν είναι. Απαιτείται έμφαση στην πρόληψη, στην ενημέρωση και στην έγκαιρη παρέμβαση. Ιδιαίτερα σημαντικός είναι ο ρόλος της εκπαιδευτικής κοινότητας. Οι ενημερωτικές δράσεις στα σχολεία δεν πρέπει να είναι αποσπασματικές ή να πραγματοποιούνται μόνο επετειακά, αλλά να αποτελούν μέρος ενός διαρκούς προγράμματος ευαισθητοποίησης καθ’ όλη τη διάρκεια της σχολικής χρονιάς.