Η Ήπειρος, ένας τόπος που επί δεκαετίες ταυτίστηκε με την απομόνωση, καλείται σήμερα να φύγει μπροστά αξιοποιώντας το ισχυρότερο συγκριτικό της πλεονέκτημα που δεν είναι άλλο από  την αυθεντικότητα.

Αυτό υπογράμμισε χθες το πρωί από τα Γιάννενα ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Κώστας Τασούλας, ανοίγοντας τις εργασίες του 5oυ Cantina Academy, του συνεδρίου που διοργάνωσαν το Πρώτο Θέμα» και το Cantina στο ξενοδοχείο «Du Lac» με κεντρικό θέμα «Ήπειρος: Οι ρίζες και το μέλλον της αυθεντικότητας».

Συγκριτικά πλεονεκτήματα

Πιο αναλυτικά, ο Κ. Τασούλας σημείωσε πως η συζήτηση πλέον δεν αφορά την άρση της απομόνωσης της περιοχής μας, αλλά την αξιοποίηση των χαρακτηριστικών εκείνων που την καθιστούν ξεχωριστή, από τα προϊόντα και το φυσικό περιβάλλον έως την πολιτιστική της κληρονομιά. Συνέδεσε δε τον αγροδιατροφικό τομέα με τις πολιτικές ανάπτυξης της υπαίθρου, υπογραμμίζοντας ότι η παραγωγή δεν μπορεί να εξεταστεί ανεξάρτητα από τις υποδομές, τον πολιτισμό και την ποιότητα ζωής στις τοπικές κοινωνίες.

Ανέφερε ενδεικτικά έργα όπως η ανάδειξη του αρχαιολογικού χώρου της Δωδώνης, ο Μεγάλος Δακτύλιος των Ιωαννίνων, η επέκταση της Ιόνιας Οδού προς την Κακαβιά, τονίζοντας χαρακτηριστικά πως «η αγροδιατροφή, ο πολιτισμός, οι υποδομές και η περιφερειακή ανάπτυξη αποτελούν αλληλένδετα στοιχεία. Το ένα παρασύρει το άλλο».

Ο πρωτογενής τομέας

Ο Κώστας Τασούλας στάθηκε ιδιαίτερα στον πρωτογενή τομέα της Ηπείρου, σημειώνοντας ότι λίγες περιοχές μπορούν να υπερηφανεύονται όπως η δική μας για τη γνησιότητα και την ποιότητα των προϊόντων τους. Υπενθύμισε, μάλιστα, ότι η μετακινούμενη κτηνοτροφία και η βιοποικιλότητα των ορεινών λιβαδιών συνέβαλαν ώστε η Ήπειρος να εξελιχθεί σε έναν από τους σημαντικότερους τυροκομικούς τόπους της νοτιοανατολικής Ευρώπης.

Το παράδειγμα Μετσόβου

Ως χαρακτηριστικό παράδειγμα του τρόπου με τον οποίο η αυθεντικότητα μπορεί να μετατραπεί σε αναπτυξιακό πλεονέκτημα, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας ανέφερε το Μέτσοβο και ιδιαίτερα τον ορεινό αμπελώνα της περιοχής, ο οποίος απέδειξε ότι ακόμη και ένα απαιτητικό φυσικό περιβάλλον μπορεί να δώσει προϊόντα υψηλής ποιότητας όταν συνδυάζονται η γνώση, η επιμονή και ο μακροπρόθεσμος σχεδιασμός.

Ανατρέχοντας στην ιστορία του Μετσόβου, αναφέρθηκε στο όραμα του Ευάγγελου Αβέρωφ και του Ιδρύματος Τοσίτσα, το οποίο βασίστηκε στην ιδέα ότι οι νέοι δεν χρειάζεται να εγκαταλείπουν τον τόπο τους για να αναζητήσουν προοπτικές αλλού, αλλά στο να δημιουργηθούν δραστηριότητες υψηλής προστιθέμενης αξίας που να συνδέονται με τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά της περιοχής και την τοπική παράδοση. Επανερχόμενος στη συνέχεια της ομιλίας του, χαρακτήρισε την ορεινή κωμόπολη υπόδειγμα περιφερειακής ανάπτυξης που εξακολουθεί να παράγει αποτελέσματα δεκαετίες μετά τη διαμόρφωσή της. 

…Και η Γαλακτοκομική

Δεν παρέλειψε δε να αναφερθεί και στη Γαλακτοκομική Σχολή Ιωαννίνων, οι απόφοιτοι της οποίας δραστηριοποιούνται σήμερα σε ολόκληρη τη χώρα, μεταφέροντας τεχνογνωσία και συμβάλλοντας στην αναβάθμιση της ελληνικής τυροκομίας. Παράλληλα, εξήρε το έργο των ερευνητών του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων, οι οποίοι, όπως είπε, μελετούν τις αυτόχθονες φυλές ζώων και τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά των προϊόντων τους.

Η ισορροπία

Συνεχίζοντας, ο κ. Τασούλας υπογράμμισε ότι το μέλλον της ελληνικής περιφέρειας θα εξαρτηθεί από την ισορροπία ανάμεσα στις μεγάλες επιχειρήσεις που ανοίγουν δρόμους στις διεθνείς αγορές και στους μικρούς παραγωγούς που διατηρούν την ποικιλία και τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά κάθε τόπου. Σε δηλώσεις που έκανε λίγο αργότερα στα τοπικά μέσα ενημέρωσης τέθηκε στον Πρόεδρο το ζήτημα της εξαγοράς μεγάλων επιχειρήσεων της Ηπείρου όπως η «Δωδώνη» από ξένους προς την περιοχή επιχειρηματίες και ομίλους. Ρωτήθηκε αν πιστεύει πως έτσι κινδυνεύει να αλλοιωθεί η φυσιογνωμία των προϊόντων που παράγουν. Όπως είπε χαρακτηριστικά, «οι επενδυτές, είτε είναι γηγενείς είτε ξένοι, γνωρίζουν καλά πως με σημαία την αυθεντικότητα τα προϊόντα τους μπορούν να πουληθούν καλύτερα, γι’ αυτό και προβάλλουν στις διαφημίσεις τους την ηπειρώτικη προέλευσή τους».

Από το όραμα στο σχέδιο…

Ενδιαφέρον ήταν το κλείσιμο της ομιλίας του Προέδρου, καθώς είχε και μία σαφή πολιτική «χροιά». Όπως υπογράμμισε, ιδιαίτερη σημασία εν τέλει για μία περιοχή έχει ο σχεδιασμός, ο οποίος διαφέρει από τη γενικότερη έννοια του οράματος. «Η πρόοδος δεν εξασφαλίζεται μόνο μέσα από μεγάλες ιδέες και διακηρύξεις, αλλά μέσα από συγκεκριμένα βήματα που μπορούν να οδηγήσουν σε μετρήσιμα αποτελέσματα», τόνισε με έμφαση. Στις δηλώσεις του που ακολούθησαν ο κ. Τασούλας επανέλαβε τον διαχωρισμό που έκανε μεταξύ οράματος και σχεδίου. Όπως είπε χαρακτηριστικά, «θέλησα να ξεφύγω από τη συνηθισμένη γλυκανάλατη διατύπωση περί οράματος το οποίο αρμόζει περισσότερο σε καλλιτέχνες και λιγότερο σε πολιτευόμενους και να μιλήσω για σχέδιο. Το σχέδιο είναι χειροπιαστό και πιο συγκεκριμένο, ενώ το όραμα είναι θολό».

ΚΩΣΤΑΣ ΑΓΟΡΗΣ