Ειδήσεις, απόψεις και σχόλια κατακλύζουν ιστοσελίδες και κοινωνικά μέσα κάθε λεπτό. Για τους δημοσιογράφους, η διαχείριση αυτού του τεράστιου όγκου δεδομένων αποτελεί μια από τις μεγαλύτερες προκλήσεις της εποχής – και ταυτόχρονα μια ευκαιρία. Η λύση βρίσκεται στην αξιοποίηση της Τεχνητής Νοημοσύνης (ΤΝ) για την οργάνωση, κατανόηση και αξιοποίηση αυτής της πληροφορίας. καλούνται να διαχειριστούν και να αξιολογήσουν τεράστιες ποσότητες περιεχομένου για να παρουσιάσουν αξιόπιστα και τεκμηριωμένα ρεπορτάζ. Η ανάγκη για εργαλεία που διευκολύνουν αυτή τη διαδικασία είναι επιτακτική.

Σε αυτό το πλαίσιο, το ερευνητικό κέντρο ΕΚΕΦΕ Δημόκριτος αναπτύσσει ένα καινοτόμο εργαλείο Ανάλυσης Φυσικής Γλώσσας και Κοινωνικών Δικτύων, στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού έργου MediaPot, το οποίο συντονίζεται από τον Athens Technology Center. Στο έργο συμμετέχουν επίσης το ΕΚΕΤΑ, το Athens Live και ο Πρωινός Λόγος, συνενώνοντας την τεχνογνωσία της έρευνας, της τεχνολογίας και της δημοσιογραφίας.

Ανάλυση άρθρων και δομημένη πληροφόρηση

Το εργαλείο αναλύει άρθρα από ελληνικές και διεθνείς πηγές ειδήσεων, εφαρμόζοντας τεχνικές Επεξεργασίας Φυσικής Γλώσσας (NLP) για τον εντοπισμό σημαντικών πληροφοριών. Συγκεκριμένα, αναγνωρίζει οντότητες – δηλαδή λέξεις ή φράσεις που αντιστοιχούν σε υπαρκτά πρόσωπα, γεωγραφικούς τόπους ή οργανισμούς – και οργανώνει το περιεχόμενο σε θεματικά δίκτυα γνώσης. Κάθε άρθρο συνδέεται με τις σχετικές οντότητες, επιτρέποντας στους δημοσιογράφους να παρακολουθούν τη διαδρομή και τις συσχετίσεις μιας είδησης στο χρόνο.

Μέσω ενός εύχρηστου dashboard, ο χρήστης μπορεί να εντοπίσει όλα τα σχετικά άρθρα για μια συγκεκριμένη οντότητα, να δει πότε και πού εμφανίστηκε και να εμβαθύνει στο περιεχόμενο αναλύοντας τις υπόλοιπες σχετικές οντότητες του ίδιου άρθρου.

Επίσης, κατασκευάστηκε ένα σύστημα ερωτοαποκρίσεων για ειδησεογραφικά κείμενα, αξιοποιώντας τα Μεγάλα Γλωσσικά Μοντέλα (ΜΓΛ). Ο χρήστης μπορεί μέσω της πλατφόρμας μπορεί να θέσει ερωτήματα για θεματικές που τον αφορούν (εικόνα 2) και λαμβάνει συνοπτικές απαντήσεις, καθώς και 5 ομοιότερα κείμενα που χρησιμοποιήθηκαν προκειμένου να συντεθεί η απάντηση.

Ανάλυση κοινωνικών δικτύων με χρήση Μεγάλων Γλωσσικών Μοντέλων

Η καινοτομία του εργαλείου δεν περιορίζεται στα άρθρα. Επεκτείνεται και στην ανάλυση περιεχομένου από τα κοινωνικά δίκτυα, με έμφαση στο Χ (πρώην Twitter). Εδώ αξιοποιούνται Μεγάλα Γλωσσικά Μοντέλα (LLMs) και τεχνικές, που επιτρέπουν στον χρήστη να θέσει ερωτήματα και να λαμβάνει σύνθετες, τεκμηριωμένες απαντήσεις βάσει των Tweets που έχουν συλλεχθεί. Το εργαλείο παρουσιάζει όχι μόνο συνοπτικές απαντήσεις αλλά και τα πιο συναφή Tweets, μαζί με βαθμολογία συνάφειας, προσφέροντας στον δημοσιογράφο πλήρες πλαίσιο για περαιτέρω διερεύνηση.

Σύστημα σύνθεσης ιστοριών από ειδησεογραφικά κείμενα και απο tweets

Το σύστημα σύνθεσης ιστοριών είναι ένα διαδραστικό εργαλείο που συνδυάζει ειδησεογραφικά κείμενα, και κοινωνικά μέσα (tweets). Συγκεκριμένα, ο χρήστης θέτει ένα ερώτημα και λαμβάνει μία απάντηση που συμπεριλαμβάνει πληροφορίες από άρθρα και tweets. Με αυτό τον τρόπο συντίθεται μία ιστορία που περιλαμβάνει επίσημες πηγές, αλλά και τις απόψεις του κοινού.

Επιπρόσθετα, οπτικοποιούνται τα σχετικά Tweets και άρθρα σε μία χρονική αλληλουχία. Για παράδειγμα στο ερώτημα: “Ποια είναι η αγοραστική δύναμη των Ελλήνων” λαμβάνουμε ένα συνοπτικό κείμενο στο οποίο περιλαμβάνονται τα πιο σημαντικά δεδομένα που έχουν συλλεχθεί. Ακόμη, δίνεται οπτικοποιημένο ένα χρονολόγιο με την δημοσίευση των πιο σημαντικών δεδομένων που συλλέχθηκαν από το Χ και τις ειδησεογραφικές ιστοσελίδες. Ακολούθως υπάρχουν τα πιο συναφή άρθρα και tweets από τα οποία εξάχθηκαν οι πληροφορίες.

Εικόνα 4: Το κείμενο που εξάγεται από την πλατφόρμα βάσει των δεδομένων που έχουν συλλεχθεί.

Αξιοποιώντας δεδομένα με την Τεχνητή Νοημοσύνη

Η διαχείριση μεγάλου όγκου δεδομένων με Τεχνητή Νοημοσύνη δεν αποτελεί πλέον σενάριο του μέλλοντος, αλλά αναγκαιότητα του παρόντος. Εκατομμύρια λέξεις, ειδήσεις, απόψεις και πληροφορίες κυκλοφορούν καθημερινά στο διαδίκτυο και τα κοινωνικά δίκτυα. Η αξιοποίησή τους απαιτεί υποδομές, μεθόδους και εργαλεία που ξεπερνούν τις δυνατότητες της ανθρώπινης ανάλυσης.

Το εργαλείο του Δημόκριτου στο MediaPot προσφέρει ακριβώς αυτό: δομημένη, γρήγορη και ουσιαστική κατανόηση ενός κατακερματισμένου πληροφοριακού τοπίου, παρέχοντας στους δημοσιογράφους τα μέσα να μετατρέψουν την πληροφορία σε ουσία.

Η πλατφόρμα του MediaPot στοχεύει να ενισχύσει ουσιαστικά την καθημερινή εργασία των συντακτών, αξιοποιώντας τις δυνατότητες της τεχνητής νοημοσύνης για την ταχύτερη και τεκμηριωμένη επεξεργασία της είδησης, την αυτοματοποιημένη διασταύρωση πηγών, τη χρονική και θεματική χαρτογράφηση γεγονότων, τον εντοπισμό αφηγήσεων και τάσεων στο δημόσιο λόγο και την εστιασμένη έρευνα μέσα από ένα τεράστιο όγκο πληροφοριών. Μέσα από ένα συνδυασμό εργαλείων που οργανώνουν και αναλύουν περιεχόμενο από ειδησεογραφικές πηγές και κοινωνικά μέσα, το MediaPot επιδιώκει να μετατρέψει τον πληροφοριακό θόρυβο σε αξιοποιήσιμη γνώση, ενισχύοντας την ποιότητα και την ακρίβεια της δημοσιογραφικής παραγωγής.

* Ο Δημήτρης Βογιατζής εργάζεται στο ΕΚΕΦΕ Δημόκριτος, & η Σπυριδούλα Μάρκου εργάζεται στο iLab της Athens Technology Center.