• Μέσα σε κλίμα συγκίνησης υποδέχθηκε χθες στο Δημαρχείο Ιωαννίνων ο Θ. Μπέγκας τα μέλη του Ιδρύματος Ανταλλαγέντων της Λωζάννης από την Κωνσταντινούπολη, που πραγματοποιούν επίσκεψη στα Γιάννενα.
Μαζί τους ήταν απόγονοι των Γιαννιωτών που έφυγαν για την Τουρκία το 1923-24, κατά  την ανταλλαγή πληθυσμών με τη συνθήκη της Λωζάννης, τους οποίους ο Δήμαρχος κατά την ομιλία του χαρακτήρισε «πρεσβευτές των Ιωαννίνων».

Ξεχωριστή παρουσία  
Ξεχωριστή ήταν η παρουσία του Λουτφού Καραντάγ, 102 ετών σήμερα που γεννήθηκε το 1914 στα Γιάννενα και έφυγε σε ηλικία 10 χρονών, ο οποίος συνοδεύονταν από τον γιό του και την κόρη του.
Ιδιαίτερα συγκινημένος, μιλώντας ελληνικά, ο Λουτφού Καραντάγ, μίλησε για την ιστορία της οικογένειας του. Γεννήθηκε στα Γιάννενα το 1914. Το σπίτι του ήταν στο κτίριο όπου στεγάζεται η Εφορεία Νεωτέρων Μνημείων και το οποίο επισκέφθηκε λίγο πριν την υποδοχή στο Δημαρχείο. Ο πατέρας του ήταν Διευθυντής στην Οθωμανική Αγροτική Τράπεζα, είχε στη δικαιοδοσία του ολόκληρο τον οικισμό της Δραγοψάς. «Η οικογένεια μου ήταν πολύ πλούσια. Τα χάσαμε όλα κι όταν πήγαμε στην Τουρκία αρχίσαμε πάλι από την αρχή», είπε.

Ο Θ. Μπέγκας  
Ο Δήμαρχος Ιωαννίνων Θωμάς Μπέγκας καλωσορίζοντας τους επισκέπτες στον τόπο των προγόνων τους, τόνισε πως «η ιστορία δημιουργεί γεγονότα και μνήμες που διχάζουν τους λαούς, αλλά είναι στο χέρι μας να δημιουργούμε γέφυρες φιλίες».
«Για μας, υπάρχουν στη μνήμη μας οι «χαμένες πατρίδες» της Ανατολής που συνδέθηκαν με δραματικό τρόπο με την μετακίνηση 1,5 εκατομμυρίου ανθρώπων που πήρε τα χαρακτηριστικά διωγμού, μέσα από τον πόλεμο και τη Μικρασιατική καταστροφή. Ήταν διαφορετικές οι συνθήκες και να ήταν λιγότεροι αριθμητικά οι μουσουλμάνοι που μετακινήθηκαν από την Ελλάδα στην Τουρκία με τη Συνθήκη της Λωζάννης, όμως το αίσθημα του ξεριζωμού και για σας είναι το  ίδιο», είπε ο κ. Μπέγκας.

Κομμάτια της ιστορίας…
1.500 Γιαννιώτες έφυγαν για την Τουρκία το 1923-24 κατά την ανταλλαγή πληθυσμών με τη συνθήκη της Λωζάννης. «Εσείς και οι πρόγονοι σας, όπως και οι Εβραίοι των Ιωαννίνων που ξεκληρίστηκαν στο Ολοκαύτωμα, είστε κομμάτια της ιστορίας αυτής της πόλης και της ταυτότητας της. Μια πόλη - γέφυρα λαών, θρησκειών και πολιτισμών που έζησαν μονιασμένα. Που δημιούργησαν την κληρονομία της και καθόρισαν και τη σημερινή της εικόνα», είπε ο κ. Μπέγκας.
Χαρακτήρισε «μεγάλο πολιτιστικό κεφάλαιο για την πόλη» τα μουσουλμανικά μνημεία των Ιωαννίνων και κυρίως τους ανθρώπους, τους απογόνους των Γιαννιωτών στην Τουρκία και τους Έλληνες της Κωνσταντινούπολης, τονίζοντας πως «ως Δημοτική Αρχή εργαζόμαστε συστηματικά για την ανάπτυξη όχι μόνο των ανθρώπινων σχέσεων, αλλά και την ανάπτυξη οικονομικών σχέσεων και την προσέλκυση ενός τουριστικού ρεύματος από την Τουρκία που θα φέρει σημαντική ώθηση στην περιοχή μας».
Τέλος ο Δήμαρχος Ιωαννιτών αναφέρθηκε στον Γιάννη Παπαδημητρίου, τον συμπολίτη μας βραβευμένου με το βραβείο Ιπεκτσί, ο οποίος εκτός των άλλων  έχει κάνει και μια σημαντική ερευνητική  δουλειά για τους Γιαννιώτες που έφυγαν στην Τουρκία με την ανταλλαγή πληθυσμών.
Στον πρωταρχικό σκοπό του Ιδρύματος Ανταλλαγέντων με τη συνθήκη της Λωζάνης, αναφέρθηκε ο Γενικός Γραμματέας Σεφέρ Γκιουβέντς, που είναι – όπως είπε- η προώθηση της Ελληνοτουρκικής φιλίας, γι’ αυτό, σημείωσε πως, «οι ανταλλαγέντες των δύο πλευρών έχουν αναλάβει πολύ μεγάλο καθήκον, γιατί είναι οι πρεσβευτές της ιστορίας».
***
• Ας σημειωθεί πως στ Γιάννενα πραγματοποιούνται εκδηλώσεις με τη συνδιοργάνωση  του Πνευματικού Κέντρου του Δήμου, του Ιδρύματος Ανταλλαγέντων της Κωνσταντινούπολης και του Μικρασιατικού Συλλόγου Νεοκαισάρειας Ιωαννίνων.
Χθες το απόγευμα εγκαινιάστηκε στο Σουφαρί Σεράι η έκθεση «Οι δύο όχθες της Νοσταλγίας» με κομμάτια ιστορίας των προσφυγικών οικογενειών της Ελλάδας και της Τουρκίας, ενώ σήμερα στις 8 το βράδυ στην αίθουσα «Αρχιεπισκόπου Σπυρίδωνος» στην Ακαδημία, με τον τίτλο «Μελωδίες χωρίς σύνορα», πραγματοποιείται η εμφάνιση των χορωδιών του Συλλόγου Μικρασιατών Πιερίας, του Ιδρύματος Ανταλλαγέντων της Λωζάννης από την Κωνσταντινούπολη και του Λυκείου Ελληνίδων Ιωαννίνων.