• Ιδιαίτερα πλούσιο είναι το λιμναίο οικοσύστημα της Παμβώτιδας, μέσα στο οποίο διαβιούν, όπως είναι γνωστό και ορισμένα σπάνια είδη χλωρίδας και πανίδας. Ένα απ’ αυτά είναι η επονομαζόμενη ακρίδα της Ηπείρου (φωτό), η οποία δεν απαντάται πουθενά αλλού στον κόσμο, πλην της περιοχής μας!
Ωστόσο, ο μοναδικός αυτός φτερωτός «κάτοικος» στα υγρά λιβάδια της λίμνης αποτελεί πια είδος υπό εξαφάνιση και αυτό εξαιτίας της αλόγιστης ανθρώπινης παρέμβασης στον βιότοπό του. Για την μελέτη και προστασία του ενδιαφέρθηκε πρόσφατα επιστημονικό ίδρυμα των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, το οποίο συνεργάζεται ήδη με τον Φορέα Διαχείρισης Παμβώτιδας.

Ενδημικό είδος
Chorthippus lacustris είναι η επιστημονική ονομασία της κοινώς επονομαζόμενης ακρίδας της Ηπείρου (Epirus grasshopper) η οποία απαντάται στα υγρά λιβάδια της λίμνης μας. Το είδος είναι ενδημικό, δηλαδή υπάρχει μόνο στην Ήπειρο και πουθενά αλλού στον κόσμο, και μάλιστα με πέντε μόνο γνωστούς πληθυσμούς. Κατά τη διάρκεια του χειμώνα, τα αυγά της παραμένουν μέσα στο λασπώδες υπόστρωμα κάτω από το νερό, για να εκκολαφθούν την άνοιξη όταν τη θέση των πλημμυρισμένων εκτάσεων καταλαμβάνουν σταδιακά υγρά λιβάδια με πλούσια βλάστηση, τα οποία αποτελούν και το ιδανικό ενδιαίτημα για την υγρόφιλη ακρίδα της Ηπείρου.
 Το καλοκαίρι εμφανίζονται πια τα ενήλικα άτομα και ξεκινάει η περίοδος της αναπαραγωγής, ενώ το φθινόπωρο αυτά έχουν εξαφανιστεί, έχοντας όμως αφήσει τα αυγά τους στη λάσπη για να συνεχιστεί ο κύκλος της ζωής.

Προς εξαφάνιση…
Πάντως, η ανθρώπινη δραστηριότητα έχει κάνει κι εδώ το… θαύμα της! Οι συστηματικές επιχωματώσεις και αποξηράνσεις λιμναίων εκτάσεων και η συνεχής πίεση αστικοποίησης στο λεκανοπέδιο έχουν ωθήσει το είδος στα πρόθυρα της εξαφάνισης και κατατάσσεται πια παγκοσμίως ως κρίσιμα κινδυνεύον, με βάση τα κριτήρια της Διεθνούς Ενώσεως IUCN (Inter­national Union for Nature Conser­va­tion).
Σε αυτό το πλαίσιο, προκρίθηκε ερευνητική πρόταση της Αν. Καθηγήτριας Β. Κατή του τμήματος Διαχείρισης Περιβάλλοντος και Φυσικών Πόρων του Παν/μίου Πατρών, με αντικείμενο την οικολογική και γενετική μελέτη του είδους, από το Ίδρυμα Mohamed bin Zayed, με έδρα το Abu Dhabi των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων. Το Ίδρυμα υποστηρίζει την προστασία ειδών που απειλούνται με εξαφάνιση σε όλον τον κόσμο.

Ερευνητικό πρόγραμμα
Το ερευνητικό πρόγραμμα θα περιλαμβάνει την πλήρη οικολογική μελέτη του είδους και τη διερεύνηση του γενετικού του ρίσκου εξαφάνισης, σε συνεργασία με το Εργαστήριο Γενετικής της Διατήρησης του τμήματος Βιολογικών Εφαρμογών και Τεχνολογιών του Παν/μίου Ιωαννίνων, υπό τη διεύθυνση του Δρ. Κ. Σωτηρόπουλου. Φιλοδοξεί να καταλήξει σε συγκεκριμένο σχέδιο δράσης για την άμεση προστασία του είδους και να ενεργοποιήσει όλους τους αρμόδιους φορείς για την υλοποίησή του υπό το συντονισμό του Φορέα Διαχείρισης της Λίμνης Παμβώτιδας, ώστε η ακρίδα να ανακάμψει και να αποφευχθεί η εξαφάνισή της.
Επίσης ένας άλλος σημαντικός σκοπός του προγράμματος είναι να γνωστοποιήσει την ιδιαίτερη παρουσία και τον τρόπο ζωής του μικρού αυτού εξαιρετικού κατοίκου του λεκανοπεδίου στο ευρύ κοινό.
* * *
Όσοι συμπολίτες ενδιαφέρονται να ακολουθήσουν τους ερευνητές πεδίου στις εξορμήσεις τους, να γνωρίσουν, να καταγράψουν και να φωτογραφήσουν τον ιδιαίτερο κύκλο ζωής του είδους και να υποστηρίξουν αυτήν την πρωτοβουλία, καλούνται να επικοινωνήσουν με την ερευνητική ομάδα (pan.zacha ropoulou@gmail.com) ή με το Φορέα Διαχείρισης Λίμνης Παμβώτιδας.