• Τον τελευταίο καιρό, το Υπουργείο Υγείας συνιστά επιμόνως, μέσω των ΜΜΕ, στους πολίτες να εμβολιαστούν με το εμβόλιο κατά της πνευμονιοκοκκικής νόσου.

Τι ακριβώς είναι η πνευμονιοκοκκική νόσος και από τι προκαλείται;
Την απάντηση δίνει ο κ. Αθανάσιος Κωνσταντινίδης, Επίκουρος Καθηγητής Πνευμονολογίας του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων.
Όπως εξηγεί, η πνευμονιοκοκκική νόσος προκαλείται από τον πνευμονιόκοκκο,  ένα βακτήριο με πολυσακχαριδικό εξωτερικό περίβλημα που έχει περισσότερους από 90 διαφορετικούς ορότυπους. Οι περισσότεροι ορότυποι είναι νοσογόνοι, αλλά οι 10 πιο κοινοί ορότυποι προκαλούν το 62% της διεισδυτικής πνευμονιοκοκκικής νόσου σε παγκόσμιο επίπεδο.
Ο πνευμονιόκοκκος, συνεχίζει ο κ. Κωνσταντινίδης, είναι παγκοσμίως το υπ’ αριθμόν ένα αίτιο βακτηριακής πνευμονίας και βακτηριακής μηνιγγίτιδας σε παιδιά και ενήλικες, αλλά παρά την ονομασία του, εκτός της πνευμονίας είναι επίσης σημαντικό αίτιο και άλλων λοιμώξεων στον ανθρώπινο οργανισμό όπως: βακτηριαιμία, σήψη, βρογχίτιδα, μέση ωτίτιδα, παραρρινοκολπίτιδα, ενδοκαρδίτιδα, περικαρδίτιδα, σηπτική αρθρίτιδα, κυτταρίτιδα, επιπεφυκίτιδα και εγκεφαλικό απόστημα.
Απαντώντας σε σχετικό ερώτημα ο κ. Κωνσταντινίδης είπε ότι, όπως και άλλα μικρόβια τα οποία αποικίζουν περιοχές του ανθρωπίνου σώματος, έτσι και ο πνευμονιόκοκκος μετατρέπεται σε παθογόνο αίτιο κάτω από συνθήκες πτώσης της ανοσίας του οργανισμού. Oι λοιμώξεις από πνευμονιόκοκκο είναι συχνότερες σε άτομα μικρότερα των 5 ετών και άτομα μεγαλύτερα των 65 ετών. Άτομα τα οποία βρίσκονται σε αυξημένο κίνδυνο πνευμονιοκοκκικής νόσου περιλαμβάνουν ασθενείς με ασπληνία (ανατομική ή λειτουργική όπως στη δρεπανοκυτταρική αναιμία), αλκοολισμό, Χρόνια Αποφρακτική Πνευμονοπάθεια (ΧΑΠ), άσθμα, καπνιστές, λοίμωξη με τον ιό HIV, πρωτοπαθείς ανοσονοανεπάρκειες (έλλειψη συμπληρώματος, κοινή ποικίλη ανοσοανεπάρκεια - υπογαμμασφαιριναιμία), ασθενείς με νεοπλασίες και αιματολογικά νοσήματα, ασθενείς σε χρόνια ανοσοκατασταλτική θεραπεία, καθώς και ασθενείς με μεταμόσχευση συμπαγών οργάνων και μυελού οστών. Η πνευμονιοκοκκική πνευμονία είναι η πιο κοινή ασθένεια που προκαλείται από τον πνευμονιόκοκκο. Τα συμπτώματα περιλαμβάνουν αιφνίδια έναρξη πυρετού, ρίγη, θωρακικό πόνο, παραγωγικό βήχα με πυώδη απόχρεμψη και ενίοτε αιμόφυρτα πτύελα, ταχυκαρδία, ταχύπνοια και αδυναμία. Το ποσοστό θνητότητας είναι 5% -7% και μπορεί να είναι υψηλότερο στους ηλικιωμένους.
Αναφερόμενος στο εμβόλιο κατά της πνευμονιοκοκκικής νόσου ο ειδικός επιστήμων είπε μεταξύ άλλων τα εξής: «Το πρώτο πνευμονιοκοκκικό εμβόλιο κυκλοφόρησε το 1977. Το 2000, το πρώτο πρωτεϊνικό συζευγμένο πνευμονιοκοκκικό εμβόλιο (PCV) πήρε άδεια στις ΗΠΑ. Το 2010, ένα νέο συζευγμένο εμβόλιο που περιέχει 13 οροτύπους πήρε άδεια κυκλοφορίας –PCV13- η οποία πρόσθεσε 6 νέους ορότυπους. Αυτοί οι συνολικά 13 ορότυποι αντιπροσωπεύουν την πλειοψηφία των οροτύπων που προκαλούν διεισδυτική πνευμονικοκκική νόσο. Από το 2010 έχει γίνει μετάβαση από τη χρήση του PCV7 στη χρήση των PCV13 για τον εμβολιασμό παιδιών και ενηλίκων.
Μελέτη του 2015 έδειξε ότι, μετά από παρακολούθηση 4 χρόνων το συζευγμένο εμβόλιο PCV13 μείωσε κατά 45% τα επεισόδια πνευμονικοκκικής πνευμονίας που προκλήθηκε από ορότυπους που περιέχονται στο εμβόλιο και κατά 75% τα επεισόδια διεισδυτικής πνευμονικοκκικής νόσου (42.240 άτομα έλαβαν μια δόση PCV13)».
Σύμφωνα με τις οδηγίες του Υπουργείου Υγείας είπε, τέλος, ο κ. Κωνσταντινίδης, για τους ενήλικες συνιστάται πνευμονιοκοκκικός εμβολιασμός αρχικά με μία δόση το 13-δύναμο συζευγμένου εμβολίου ακολουθούμενη από μία δόση του 23-δύναμου πολυνιοκοκκικού εμβολίου. Ο λόγος της χορήγησης και των δύο πνευμονικοκκικών εμβολίων είναι η αύξηση της ανοσολογικής απάντησης, η οποία μεταφράζεται σε καλύτερη προστασία έναντι της πνευμονικοκκικής νόσου. Σύμφωνα με τις οδηγίες του Υπουργείου, όλοι οι ενήλικες από 65 ετών και άνω πρέπει αρχικά να εμβολιάζονται με μία δόση του εμβολίου PCV13 και μετά από 6-12 μήνες να εμβολιάζονται με μία δόση του εμβολίου PCV23.