Συνολικά 82 χρόνια πέρασαν από το Ολοκαύτωμα των Λιγκιάδων από την περίφημη γερμανική μεραρχίας Έντελβαις, όμως οι μνήμες από τις τραγικές εκείνες στιγμές παραμένουν ζωντανές. Αυτό αποδείχθηκε και φέτος με τις επετειακές εκδηλώσεις που έγιναν στο Μαρτυρικό Χωριό, αλλά και στο πλαίσιο συνεδρίου και έκθεσης στο Σουφαρί Σεράι.

Οι εκδηλώσεις για τα θύματα του Ολοκαυτώματος ολοκληρώθηκαν την Κυριακή με την επίσημη τελετή μνήμης και την κατάθεση στεφάνων στο Ηρώο των Λιγκιάδων. Τη διοργάνωση είχαν η Περιφέρεια Ηπείρου, ο Δήμος Ιωαννιτών, η τοπική Κοινότητα και ο Πολιτιστικός Σύλλογος Λιγκιάδων.

Μετά το τρισάγιο -είχε προηγηθεί θεία λειτουργία και επιμνημόσυνη δέηση στο ναό του αγίου Γεωργίου- και το προσκλητήριο νεκρών στο μνημείο, κατατέθηκαν στεφάνια. Παρέστησαν, μεταξύ άλλων ο βουλευτής Ιωαννίνων της Ν.Δ. Γιώργος Αμυράς, ο βουλευτής του ΠΑΣΟΚ Ιωάννης Τσίμαρης, η βουλευτής της Νέας Αριστεράς Μερόπη Τζούφη, ο Περιφερειάρχης Ηπείρου Αλέκος Καχριμάνης, ο Δήμαρχος Ιωαννίνων Θωμάς Μπέγκας, εκπρόσωποι του Δικτύου Μαρτυρικών Πόλεων και Χωριών, τοπικών αστυνομικών και στρατιωτικών αρχών κ.ά.. 

Ιδιαίτερα συγκινητική ήταν η στιγμή όταν ο Παναγιώτης Μπαμπούσκας, ο μοναδικός επιζών από εκείνη την συγκλονιστική θηριωδία των Γερμανών κατά την Κατοχή, κατέθεσε, πρώτος απ' όλους, στεφάνι.

Διασώθηκε το βρέφος!

Ο Παναγιώτης Μπαμπούσκας, ήταν μερικών μηνών βρέφος, όταν η φάλαγγα των μηχανοκίνητων γερμανικών διμοιριών χτύπησε το χωριό σε αντίποινα για τη δράση των αντάρτικων σωμάτων.

Ήταν 3 Οκτωβρίου 1943. Οι Γερμανοί κατέκαψαν τα λιγοστά σπίτια, τα υποστατικά και τις αποθήκες, άλλους έστησαν στο πλάτωμα, άλλους τους εκτέλεσαν μπροστά στα ανώφλια των σπιτιών ή μέσα στις κάμαρες και στα κατώγια.

Από τους 96 που μέτρησαν με σπουδή οι κατακτητές γλίτωσαν τον θάνατο μόνο τέσσερις. Το βρέφος, μια νεαρή γυναίκα, που τα κορμιά των συγχωριανών της την κάλυψαν πέφτοντας την ώρα του πολυβολισμού και δύο 24χρονοι άνδρες, που οι σφαίρες τούς τραυμάτισαν επιπόλαια. Οκτώ και πλέον δεκαετίες μετά ο κ. Μπαμπούσκας είναι ο μόνος εν ζωή.

«Ένα κίνημα ειρήνης…»

Όπως ανέφερε σε δήλωσή της η βουλευτής της Νέας Αριστεράς, Μερόπη Τζούφη, «το εμβληματικό μνημείο των Λιγκιάδων, αλλά και η παρουσία όλων μας εδώ, υπενθυμίζουν τη θυσία των κατοίκων και μας καλούν να κρατήσουμε ζωντανή τη μνήμη. Να αντισταθούμε στη λήθη και να σταθούμε απέναντι στον φασισμό, που εξακολουθεί να σηκώνει κεφάλι και να απειλεί την κοινωνία και τη δημοκρατία». 

Η κ. Τζούφη υπογράμμισε ότι η μνήμη των Λιγκιάδων μάς καλεί να πάρουμε θέση στη σωστή πλευρά της ιστορίας. «Έχουμε χρέος να υψώσουμε ένα μεγάλο κίνημα ειρήνης, εμπνευσμένο από τα ιστορικά κινήματα του παρελθόντος. Αυτό είναι το χρέος μας απέναντι στους Λιγκιάδες, απέναντι σε όλα τα μαρτυρικά χωριά της Ηπείρου, απέναντι στη μνήμη των θυμάτων και στις επόμενες γενιές», κατέληξε.

Συνέδριο – έκθεση!

Οι μνήμες του Ολοκαυτώματος ζωντάνεψαν και στο Συνεδριακό Κέντρο «Παναγιώτης Ν. Σουκάκος» του Ιστορικού Αρχείου - Μουσείου Ηπείρου, κατά την διάρκεια του Επιστημονικού Συνεδρίου «Λιγκιάδες 1943: O Πόλεμος, η Κατοχή και η Αντίσταση στα Γιάννενα και την Ήπειρο» και στα εγκαίνια της  Έκθεσης ιστορικών τεκμηρίων. 

Η έκθεση «Τα Ιωάννινα και η Ήπειρος στον Πόλεμο και την Κατοχή 1940-1944» θα συνεχιστεί, στους χώρους του Ιστορικού Αρχείου-Μουσείου Ηπείρου, έως και τις  2 Νοεμβρίου. 

Περιλαμβάνει ανέκδοτο αρχειακό υλικό (έγγραφα, φωτογραφίες, οποτικοακουστικά τεκμήρια, στρατιωτικά αντικείμενα κ.α.) φωτίζοντας καίριες πτυχές της τοπικής και εθνικής ιστορίας κατά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο και την Κατοχή.

Το συνέδριο πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο της 82ης επετείου από την καταστροφή των Λιγκιάδων, από την Τοπική Κοινότητα Λιγκιάδων, το Ιστορικό Αρχείο-Μουσείο Ηπείρου (ΓΑΚ) και το Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων (Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας - Τμήμα Μουσικών Σπουδών).