Όλο και πιο συχνές είναι τα τελευταία χρόνια οι… επισκέψεις αρκούδας σε ορεινούς και ημιορεινούς ακόμα οικισμούς του Νομού Ιωαννίνων. Για παράδειγμα, τις προηγούμενες ημέρες μία καφέ αρκούδα αποθανατίστηκε να βολτάρει αμέριμνη στα δρομάκια του Ασημοχωρίου Κόνιτσας, ενώ είναι πρόσφατο ακόμα το περιστατικό με τον ηλικιωμένο στη Δόλιανη Ζαγορίου ο οποίος τραυματίστηκε όταν τον έσπρωξε ζώο που είχε εισέλθει στην αυλή του.

Παρουσία αρκούδων καταγράφεται εξάλλου τους τελευταίους μήνες σε χωριά της περιοχής του Μετσόβου και της Δωδώνης. Σε κάποιες περιπτώσεις, την ενήλικη αρκούδα συνοδεύει και ένα μικρό. Όλα δείχνουν ότι ο πληθυσμός των άγριων αυτών ζώων έχει αυξηθεί και στην περιοχή μας, ενώ, όπως αναφέρεται σε σχετική ανακοίνωση της Διεύθυνσης Δασών Ιωαννίνων, με την προσαρμοστικότητα που την χαρακτηρίζει, η καφέ αρκούδα πλέον ενσωματώνεται και σε πιο «ανθρωπογενή» τοπία και οικοσυστήματα. 

Πώς αντιμετωπίζουμε…

Τι γίνεται όμως σε περίπτωση που έρθει κανείς αντιμέτωπος με μία αρκούδα; Σύμφωνα με οδηγίες της τοπικής Διεύθυνσης Δασών, εφόσον κινούμαστε σε μια περιοχή με παρουσία αρκούδας, κάνουμε την παρουσία μας αισθητή δημιουργώντας θόρυβο, π.χ. μιλώντας μεταξύ μας ή τραγουδώντας ή χρησιμοποιώντας μια σφυρίχτρα, αν κάνουμε άθληση, όπως τρέξιμο. 

Εφόσον την συναντήσουμε, μένουμε ακίνητοι, κρατάμε την ψυχραιμία μας και αφήνουμε χώρο στο ζώο για να απομακρυνθεί. Προσπαθούμε να οπισθοχωρήσουμε αργά προς την αντίθετη κατεύθυνση, αναγνωρίζοντας την «κυριαρχία» της στο χώρο και δεν τρέχουμε ή κάνουμε ενέργειες που μπορεί να θεωρήσει ως απειλή (πετάμε πέτρες, κατευθυνόμαστε προς το ζώο κλπ). Αν βρισκόμαστε σε όχημα, παραμένουμε σε αυτό.

Σε περίπτωση στενών χώρων δημιουργούμε χώρο διαφυγής για την αρκούδα και δεν της «κόβουμε» το δρόμο. Όσο για την όρθια στάση του ζώου, αυτή, όπως επισημαίνεται, δεν είναι δείγμα επιθετικότητας. Αν συναντήσουμε μια αρκούδα και σταθεί στα πίσω πόδια είναι για να ανιχνεύσει και να αποφασίσει την δίοδο διαφυγής της.

Οι πιο συνηθισμένες περιπτώσεις για εκδήλωση κάποιας μορφής επιθετικής συμπεριφοράς από πλευράς αρκούδας αφορούν σε θηλυκό ζώο με μικρά, οπότε θέλει να τα προστατεύσει ή αν είναι κοντά στο πτώμα ενός ζώου, οπότε επιχειρεί να διασφαλίσει το φαγητό της ή απλώς να αιφνιδιαστεί από την παρουσία μας.

Άλλες συστάσεις

Η Διεύθυνση Δασών συνιστά επίσης να μην αφήνουν οι πολίτες σκουπίδια έξω από τους κάδους απορριμμάτων ή τους κάδους ανοιχτούς, να φροντίζουν για την έγκαιρη συγκομιδή καρπών που βρίσκονται εντός ή πλησίον οικισμών, ώστε να είναι δύσκολη η ανεύρεση τροφής από το ζώο, να εγκατασταθεί φωτισμός περιμετρικά οικοπέδων, αποθηκών ή κτηνοτροφικών εγκαταστάσεων και για την αποτροπή ζημιών σε καλλιέργειες, κυψέλες, ή πτηνοκτηνοτροφικές εγκαταστάσεις να τοποθετηθεί ηλεκτροφόρα περίφραξη. Υπενθυμίζει δε ότι η καφέ αρκούδα είναι απόλυτα προστατευόμενο είδος με βάση την εθνική νομοθεσία.