Βαριά «κληρονομιά» άφησε ο χρόνος που έφυγε στο νέο έτος όσον αφορά στις τιμές προϊόντων και υπηρεσιών, καθώς η ακρίβεια δεν κατέστη δυνατό να αντιμετωπιστεί αποτελεσματικά. Μέτρα πάρθηκαν από την Πολιτεία, όμως δεν κατάφεραν να βάλουν φρένο στις ανατιμήσεις που συνεχίζονται και τον Ιανουάριο, έστω και με βραδύτερους ρυθμούς.

Αυτό σημαίνει πως το εισόδημα των καταναλωτώνροκανίζεται με γοργούς ρυθμούς και δεν είναι λίγα τα νοικοκυριά που δεν μπορούν πλέον να ανταποκριθούν ακόμη και σε στοιχειώδεις ανάγκες, αφού τα διαθέσιμα χρήματα δεν επαρκούν.  

Νέες «πληγές»…

Ακόμη και εάν καταγράφηκε υποχώρηση των τιμών σε βασικά είδη διατροφής, όπως για παράδειγμα, στο ελαιόλαδο, μετά το ράλι του 2024, νέες «πληγές» έκαναν την εμφάνισή τους όσον αφορά τις ανατιμήσεις με κορυφαία παραδείγματα το μοσχαρίσιο κρέας, τον καφέ και τη σοκολάτα. 

Κάπως έτσι, ο ρυθμός αύξησης των τιμών στα τρόφιμα συμπεριλαμβανομένου του αλκοόλ και του καπνού διαμορφώθηκε τον Δεκέμβριο στο 3,5% από 2,7% που ήταν το Νοέμβριο. Αντίστοιχα, ο πληθωρισμός υπηρεσιών διαμορφώθηκε στο 4,5%, οριακά χαμηλότερος από το 4,7% τον Νοέμβριο. Κάμψη των τιμών καταγράφηκε πάντως στα ενεργειακά προϊόντα, όχι όμως ικανή να αντισταθμίσει την επιβάρυνση που υπήρξε σε νοικοκυριά και επιχειρήσεις από τις μεγάλες αυξήσεις του 2022 και του 2023.

Πιο αναλυτικά, στην ενέργεια σημειώθηκε πτώση 1% σε ετήσια βάση, ενώ το Νοέμβριο οι τιμές είχαν αυξηθεί κατά 0,3%. Οι τιμές των μη ενεργειακών βιομηχανικών αγαθών ήταν στο -0,1% τον Δεκέμβριο από -0,4% το Νοέμβριο. 

Μικρή επίδραση

Η επιτάχυνση των αυξήσεων τιμών στα τρόφιμα ήρθε, παρά την εφαρμογή της πρωτοβουλίας «Μείωση Τιμής» σε πάνω από 2.000 κωδικούς προϊόντων, η οποία εκ των πραγμάτων αποδεικνύεται ότι έχει περιορισμένη επίδραση στις τιμές των τροφίμων. Εξάλλου, όπως αναφέρει «η Καθημερινή», αυτό ήταν κάτι που αναμενόταν, αφού στην πραγματικότητα πρόκειται για ένα είδος προωθητικής ενέργειας και μάλιστα περιορισμένης χρονικής διάρκειας για κάθε κωδικό.

Από το περασμένο καλοκαίρι έχει καταργηθεί το μέτρο που αφορούσε στην επιβολή πλαφόν στο περιθώριο κέρδους των σούπερ μάρκετ, ενώ το φθινόπωρο καταργήθηκε και το «Καλάθι του Νοικοκυριού». Αντιθέτως, σε ισχύ μέχρι τις 30 Ιουνίου είναι τρία μέτρα και συγκεκριμένα, η υποχρέωση ανακοίνωσης στο υπουργείο Ανάπτυξης των ανατιμήσεων σε βασικές κατηγορίες ειδών σούπερ μάρκετ, η υποχρέωση ανακοίνωσης των τιμών των οπωροκηπευτικών και η τρίμηνη απαγόρευση προσφορών σε περίπτωση ανατιμήσεων. 

Οι υπηρεσίες

Υψηλό ρυθμό αύξησης κατέγραψαν για μια ακόμη φορά και οι τιμές των υπηρεσιών με την ετήσια αύξηση τον Δεκέμβριο να φτάνει το 4,5% έναντι 3,4% στην Ευρωζώνη, ενώ τον Νοέμβριο η ετήσια αύξηση ήταν 4,7%. Από την άλλη, για έναν ακόμη μήνα καταγράφηκε αρνητικό πρόσημο στις τιμές της ενέργειας (-1% στην Ελλάδα έναντι -1,9% στην Ευρωζώνη).

Οι ανατιμήσεις σε διαφόρων ειδών υπηρεσίες όπως στα ενοίκια και τις δορυφορικές υπηρεσίες, στα εισιτήρια των μεταφορών και την εστίαση έχουν αίτια που δεν μπορούν να αντιμετωπιστούν από την μια στιγμή στην άλλη. Εδώ έγκειται η ευθύνη των συναρμόδιων υπουργείων Εθνικής Οικονομίας και Ανάπτυξης να εντοπίσουν και να αντιμετωπίσουν τα φαινόμενα αισχροκέρδειας όπου αυτά εμφανιστούν.