Μέσα σε κλίμα βαθιάς συγκίνησης και σεβασμού προς τα θύματα της ναζιστικής θηριωδίας, πραγματοποιήθηκαν χθες στους μαρτυρικούς Λιγκιάδες οι εκδηλώσεις για την 83η επέτειο του Ολοκαυτώματος, παρουσία του Ηπειρώτη Προέδρου της Δημοκρατίας Κων/νου Τασούλα. 

Από το χωριό, το οποίο γνώρισε την αγριότητα των γερμανικών στρατευμάτων Κατοχής, ο ανώτατος πολιτειακός άρχοντας υπογράμμισε το χρέος της Πολιτείας να διαφυλάσσει την ιστορική μνήμη, επαναλαμβάνοντας παράλληλα ότι οι ελληνικές αξιώσεις για τις γερμανικές αποζημιώσεις παραμένουν ενεργές. 

Ο κ. Τασούλας παρέστη στην επιμνημόσυνη δέηση στον Ιερό Ναό Αγίου Γεωργίου και στη συνέχεια μετέβη στο Μνημείο Ολοκαυτώματος, όπου εκφώνησε ομιλία και κατέθεσε στεφάνι. 

Το «παρών» στις εκδηλώσεις έδωσαν σύσσωμες οι τοπικές και στρατιωτικές αρχές, ενώ ξεχωριστό τόνο στην επέτειο έδωσαν οι πτήσεις μαχητικών αεροσκαφών πάνω από τους Λιγκιάδες.

Χαιρετισμούς απηύθυναν η πρόεδρος του Δημοτικού Συμβουλίου Ιωαννίνων Αναστασία Γιογλή και ο πρόεδρος της Τοπικής Κοινότητας Λιγκιάδων Κωνσταντίνος Φούκας. Την κεντρική ομιλία εκφώνησε ο Νίκος Κοσμίδης, υποψήφιος διδάκτορας Αρχιτεκτονικής του Πανεπιστημίου Θράκης και υπεύθυνος του προγράμματος «Δράσεις Ιστορίας, Μνήμης και Πολιτισμού». 

Τα «ποδοβολητά λύκων»…

Στην ομιλία του, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας γύρισε τον χρόνο στην μαρτυρική 3η Οκτωβρίου 1943, όταν οι κατακτητές έφτασαν στο χωριό και στράφηκαν εναντίον γυναικών, παιδιών και ηλικιωμένων. Οι άνδρες απουσίαζαν για αγροτικές εργασίες στο Ζαγόρι, αναζητώντας τα μέσα για την επιβίωση των οικογενειών τους. Όταν επέστρεψαν το απόγευμα, βρέθηκαν μπροστά στην καταστροφή και στο απάνθρωπο θέαμα που άφησαν πίσω τους τα γερμανικά στρατεύματα.

Με αναφορά στους στίχους του Κώστα Καρυωτάκη και στα «ποδοβολητά λύκων», ο κ. Τασούλας περιέγραψε τη βαρβαρότητα που έπληξε τον άμαχο πληθυσμό. 

«Εδώ, σε αυτό το χωριό, 3 κάτοικοι από την Αμφιθέα, 86 κάτοικοι από τους Λιγκιάδες έδωσαν τη ζωή τους, τα χρόνια εκείνα της Κατοχής, για την ελευθερία και την ανεξαρτησία», τόνισε, μεταξύ άλλων και υπενθύμισε ότι η τραγωδία των Λιγκιάδων εντάσσεται στην αλυσίδα των εγκλημάτων της Κατοχής, μαζί με το Κομμένο, τη Μουσιωτίτσα, τα Καλάβρυτα, τη Βιάννο στην Κρήτη και το Κεφαλόβρυσο. 

«Δεν θα ξεχάσουμε ποτέ…»!

«Εκπροσωπώντας την ελληνική Πολιτεία, θέλω να υπογραμμίσω πως αυτά τα εγκλήματα πολέμου, τις θηριωδίες, δεν θα τα ξεχάσουμε ποτέ. Σήμερα η παρουσία μου εδώ αυτό δηλοί», ανέφερε χαρακτηριστικά μετά την τελετή. Τόνισε ότι η σημερινή Ελλάδα οφείλει να στέκεται δίπλα στις μαρτυρικές περιοχές, αναγνωρίζοντας τον πόνο τους και στηρίζοντας την προοπτική τους, μέσα στην κοινή ευρωπαϊκή πορεία.

Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στην αντοχή των κατοίκων και στην αναγέννηση του χωριού, σημειώνοντας ότι η επιστροφή στη ζωή και η πρόοδος αποτελούν την καλύτερη απάντηση στη θηριωδία. «Δεν γονάτισαν, αλλά συνέχισαν τη ζωή τους με πόνο, με πίκρα, με μνήμη και αντάμωσαν την πρόοδο», ανέφερε, αναδεικνύοντας τη δύναμη μιας κοινότητας που κράτησε ζωντανό το παρελθόν της, χωρίς να εγκαταλείψει το μέλλον της.

Οι γερμανικές αποζημιώσεις…

Στο επίκεντρο των παρεμβάσεών του Κ. Τασούλα βρέθηκε και η διεκδίκηση των γερμανικών επανορθώσεων. Ο Πρόεδρος επανέλαβε τη θέση που έχει διατυπώσει και σε άλλους μαρτυρικούς τόπους, επισημαίνοντας πως οι απαιτήσεις της Ελληνικής Δημοκρατίας «είναι ενεργές, είναι νόμιμες, απαράγραπτες και διεκδικήσιμες». Συνέδεσε τη διεκδίκηση με τη μνήμη, το ιστορικό χρέος και, κυρίως, την ανάγκη απόδοσης δικαιοσύνης.

Ξεκαθάρισε, μάλιστα, ότι οι ελληνικές αξιώσεις δεν έχουν αφετηρία την εκδίκηση. «Είναι αξίωση που πηγάζει από ό,τι πιο ευγενές έχει επινοήσει ο άνθρωπος: από τη δικαιοσύνη», υπογράμμισε. Παρά την άρνηση της Γερμανίας να αναγνωρίσει την ύπαρξή τους, ανέφερε ότι η ελληνική Πολιτεία και σχεδόν ομόφωνα οι πολιτικές δυνάμεις εξακολουθούν να ασπάζονται αυτή τη διεκδίκηση.

Ευθύνη των πολιτών…

Μάλιστα, η επέτειος αυτή αποτέλεσε, παράλληλα, αφορμή για ένα σαφές μήνυμα υπεράσπισης της δημοκρατίας. Ο κ. Τασούλας αναφέρθηκε στις ολοκληρωτικές ιδεολογίες και στην ευθύνη των πολιτών να εμποδίζουν την επιστροφή τους. Τόνισε ότι η δύναμη των δημοκρατιών βρίσκεται στους ίδιους τους λαούς, οι οποίοι καλούνται να προστατεύουν το πολίτευμα και να αναλαμβάνουν την ευθύνη για τη μοίρα τους.

Το Κλειδί των Λιγκιάδων

Στο Πολιτιστικό Κέντρο της Κοινότητας, επιδόθηκε στον Πρόεδρο της Δημοκρατίας το Τιμητικό - Συμβολικό Κλειδί Λιγκιάδων. Μετά την προσφώνηση που απηύθυνε ο Πρόεδρος της Τ.Κ. Κων. Φούκας, ο κ. Τασούλας επισήμανε το ιδιαίτερο βάρος της παρουσίας του ως εκπροσώπου της ελληνικής Πολιτείας και διαβεβαίωσε ότι η μνήμη της τραγωδίας θα παραμείνει ζωντανή.

«Το δράμα των Λιγκιάδων, 83 χρόνια μετά, δεν πρόκειται να γίνει εξίτηλο», τόνισε χαρακτηριστικά, αναφερόμενος στον ρόλο της Πολιτείας, της αυτοδιοίκησης, της τοπικής κοινωνίας και των διαδοχικών γενεών. Ευχαρίστησε επίσης τους κατοίκους για την τιμή, θυμίζοντας τη μακρόχρονη πολιτική του διαδρομή στον Νομό Ιωαννίνων και τους δεσμούς του με τον τόπο.

Στη συνέχεια παρακολούθησε την παρουσίαση της μελέτης για το Μουσείο Πολιτιστικής Κληρονομιάς των Λιγκιάδων, μια πρωτοβουλία που συνδέεται με τη διατήρηση και την ανάδειξη της ιστορίας της κοινότητας.

* * * 

Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας διανυκτέρευσε στα Γιάννενα, όπου το απόγευμα είχε την ευκαιρία να συναντηθεί με παλιούς φίλους και συνεργάτες του. Σήμερα αναχωρεί απευθείας για την Κάρπαθο, προκειμένου να παραστεί στις επετειακές εκδηλώσεις για την 82η επέτειο του Επαναστατικού Απελευθερωτικού Κινήματος του νησιού.