Στο επίκεντρο του πολιτικού ενδιαφέροντος βρίσκεται το ετήσιο Συνέδριο της Κεντρικής Ένωσης Δήμων Ελλάδος που ολοκληρώνεται αύριο στην Καλαμάτα, σε μια περίοδο όπου οι Δήμοι αντιμετωπίζουν αυξημένες οικονομικές και λειτουργικές πιέσεις.

Ταυτόχρονα, η χθεσινή παρουσία του Πρωθυπουργού, των Προέδρων του ΠΑΣΟΚ και του ΣΥΡΙΖΑ, εκπροσώπων των κομμάτων, αλλά και κορυφαίων κυβερνητικών στελεχών, στέλνουν πολιτικά μηνύματα σε μια ιδιαίτερη συγκυρία για τους Δήμους, λίγους μήνες πριν τις εθνικές εκλογές.

Εξάλλου, το περιεχόμενο της ομιλίας του Κυριάκου Μητσοτάκη δεν είχε μόνο αυτοδιοικητικό τόνο αλλά και προεκλογικό, αφού έστειλε το μήνυμα για την ανάγκη διατήρησης της πολιτικής σταθερότητας και της κοινωνικής συνοχής, προειδοποιώντας για τον κίνδυνο επιστροφής σε «περιπέτειες και πειραματισμούς».

Άμεσα 300 εκατ. ευρώ

Πάντως, ανακοίνωσε οκτώ πρωτοβουλίες για την οικονομική ενίσχυση των Δήμων. Ειδικότερα, 300 εκατ. ευρώ θα πιστωθούν άμεσα στους Δήμους από τον Ελληνικό Οργανισμό Ανακύκλωσης (ΕΟΑΝ), προκειμένου να χρηματοδοτήσουν έργα ανακύκλωσης στις περιοχές τους.

Παράλληλα, 240 εκατ. ευρώ θα διατεθούν εντός Νοεμβρίου για την αποπληρωμή ληξιπρόθεσμων δημοτικών οφειλών προς παρόχους ενέργειας, με στόχο την αντιμετώπιση των οικονομικών εκκρεμοτήτων που επιβαρύνουν τους δημοτικούς προϋπολογισμούς.

Στο πακέτο των παρεμβάσεων περιλαμβάνεται ακόμη η αύξηση του τέλους παρεπιδημούντων από 0,75% σε 1%, ως πόρου της αυτοδιοίκησης για τους Δήμους που θα επιλέξουν να εφαρμόσουν την αύξηση.

Σχολικές υποδομές - αναβάθμιση δρόμων

Επιπλέον, ο πρωθυπουργός ανακοίνωσε τον διπλασιασμό της ετήσιας κρατικής επιχορήγησης για τη συντήρηση των σχολικών κτιρίων, υπογραμμίζοντας την ανάγκη βελτίωσης των σχολικών υποδομών σε ολόκληρη τη χώρα.

Στο ίδιο πλαίσιο αναφέρθηκε στο πρόγραμμα «Μαριέττα Γιαννάκου», μέσω του οποίου, όπως είπε, προβλέπεται η εκταμίευση 400 εκατ. ευρώ την επόμενη τετραετία για την επισκευή σχεδόν 2.000 σχολείων σε όλη την επικράτεια.

Ο Κ. Μητσοτάκης ανακοίνωσε 200 εκατ. ευρώ ετησίως για την επόμενη τετραετία, με στόχο την επισκευή και αναβάθμιση δρόμων εντός των αστικών ιστών και των οικισμών, το οποίο θα ενεργοποιηθεί μόλις ομαλοποιηθεί η αγορά καυσίμων. Μάλιστα, θα δοθούν 50 εκατ. ευρώ επιπλέον ενίσχυση, για την προμήθεια μπαταριών με στόχο την αξιοποίηση τοπικών ανανεώσιμων πηγών ενέργειας.

Ειδικό τιμολόγιο

Αναφορικά με το αυξημένο ενεργειακό κόστος, ανακοίνωσε ότι, σε συνεργασία με τη ΔΕΗ, θα προωθηθεί πρόσθετη ρύθμιση των χρεών που απομένουν έως του ύψους των 60 εκατ. ευρώ, προκειμένου να διευκολυνθεί η εξυπηρέτησή τους.

Παράλληλα, γνωστοποίησε την πρόθεσή του να ξεκινήσει άμεσα συζητήσεις με τη ΔΕΗ για τη δημιουργία ειδικού τιμολογίου ηλεκτρικής ενέργειας για τους Δήμους. Βέβαια, η εφαρμογή της ρύθμισης προϋποθέτει αποκλιμάκωση της αναταραχής στην ενεργειακή αγορά.

Αναφέρθηκε επίσης στην αύξηση της ετήσιας χρηματοδότησης των Δήμων από λιγότερα από 1,8 δισ. ευρώ το 2019 σε περίπου 3 δισ. ευρώ το 2026.

Και οι Δήμαρχοι την ευθύνη

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης κάλεσε τους αιρετούς να αναλάβουν και οι ίδιοι το μερίδιο ευθύνης που τους αναλογεί για την αποτελεσματική διαχείριση των δημοτικών πόρων, υπογραμμίζοντας ότι απαιτείται μεγαλύτερη προσοχή στον τρόπο αξιοποίησης των διαθέσιμων χρηματοδοτήσεων. Στο πλαίσιο αυτό, αναφέρθηκε στις απευθείας αναθέσεις και στις προσλήψεις έκτακτου προσωπικού, καλώντας τους δημάρχους να εξετάσουν με αυτοκριτική τις δικές τους διοικητικές πρακτικές.

Εντοπιότητα σε προσλήψεις

Στο μεταξύ, την επέκταση του μέτρου της εντοπιότητας στις προσλήψεις προσωπικού των Δήμων, καθώς και πρόσθετες διαγωνιστικές διαδικασίες για την κάλυψη κενών θέσεων, προανήγγειλε νωρίτερα από το βήμα του συνεδρίου ο υπουργός Εσωτερικών Θοδωρής Λιβάνιος. 

Αναφερόμενος στο ζήτημα της υποστελέχωσης των Δήμων, επισήμανε ότι κατά την τελευταία επταετία έχουν εγκριθεί περίπου 20.000 θέσεις εργασίας στην Αυτοδιοίκηση, διευκρινίζοντας, ωστόσο, ότι η έγκριση των προσλήψεων δεν αρκεί, εάν δεν διασφαλίζεται τελικά η τοποθέτηση των υπαλλήλων στις θέσεις για τις οποίες προκηρύχθηκαν.

Άσκησε δε κριτική στον τρόπο με τον οποίο οι πάροχοι ενέργειας αντιμετωπίζουν την Αυτοδιοίκηση, επισημαίνοντας ότι ο δημοτικός φωτισμός, η ύδρευση, οι δημοτικές εγκαταστάσεις και οι βιολογικοί καθαρισμοί αποτελούν βασικές υπηρεσίες και όχι προαιρετικές δαπάνες. Στο πλαίσιο αυτό, πρότεινε να εξεταστεί, σε συνεργασία με την ΚΕΔΕ και την Ένωση Δημοτικών Επιχειρήσεων Ύδρευσης - Αποχέτευσης (ΕΔΕΥΑ), η δυνατότητα κοινής διαπραγμάτευσης με τους παρόχους ηλεκτρικής ενέργειας, ώστε οι 332 Δήμοι της χώρας να αντιμετωπίζονται ως ένας μεγάλος καταναλωτής, με ετήσια κατανάλωση περίπου 2,3 τεραβατωρών.

«Δεν είμαστε επαίτες»

Με τη φράση «οι Δήμοι κινδυνεύουν με οικονομική ασφυξία, αν δεν ενισχυθεί η χρηματοδότησή τους», αλλά και με το ισχυρισμό ότι «δεν θέλουμε οι Δήμαρχοι να είμαστε επαίτες. Να έχουμε διαρκώς το χέρι απλωμένο στους εκάστοτε Υπουργούς και να παρακαλάμε για τα αυτονόητα», ο πρόεδρος της ΚΕΔΕ Λάζαρος Κυρίζογλου έδωσε το πλαίσιο των βασικών οικονομικών διεκδικήσεων της Αυτοδιοίκησης.

Επανέλαβε ότι ποτέ οι ΚΑΠ δεν έφταναν για να καλύψουν οι Δήμοι το κόστος λειτουργίας τους και πως το χρηματοδοτικό κενό αγγίζει σήμερα τα 2,44 δισ. ευρώ (!)

Μεταξύ των διεκδικήσεων των Δήμων είναι η γενναία αύξηση των Κεντρικών Αυτοτελών Πόρων, η δημιουργία ενός νέου αναπτυξιακού προγράμματος για την αναβάθμιση και ενίσχυση των τοπικών υποδομών, η εφαρμογή τριετούς προγράμματος προσλήψεων προσωπικού και η δημιουργία ειδικού Προγράμματος Υποστήριξης των μικρών ορεινών και νησιωτικών Δήμων, με ειδική χρηματοδότηση από τους ΚΑΠ.

Εγνατία και μετεγκατάσταση

Στην τοποθέτησή του, ο Πρόεδρος της ΠΕΔ Ηπείρου και Δήμαρχος Ηγουμενίτσας, Παναγιώτης Νταής έθεσε ξανά το ζήτημα της μισθοδοσίας των εργαζομένων του προγράμματος 55+, οι οποίοι παραμένουν στις θέσεις τους μετά από θετικές δικαστικές αποφάσεις. Επανέλαβε το αίτημα το κράτος να καλύπτει το μέρος του μισθολογικού κόστους που του αναλογεί, ώστε να μην επιβαρύνονται ολοκληρωτικά οι Δήμοι.

Σχετικά με τη ναυαγοσωστική κάλυψη των παραλιών, ζήτησε την πλήρη χρηματοδότηση της σχετικής δαπάνης από τον κρατικό προϋπολογισμό, καθώς το κόστος θεωρείται ιδιαίτερα υψηλό για Δήμους με εκτεταμένο παραλιακό μέτωπο, όπως η Πρέβεζα, η Πάργα και η Ηγουμενίτσα. 

Επίσης, ζήτησε να ολοκληρωθούν οι διασυνοριακές συνδέσεις, με επιτάχυνση της σύνδεσης της Ιόνιας με το τελωνείο Κακαβιάς, όπως και τη κατασκευή του νέου άξονα Πρέβεζα - Ηγουμενίτσα με τα ελληνοαλβανικά σύνορα. 

Στάθηκε δε στην ανάγκη διαπεριφερειακών συνδέσεων, όπως της Άρτας με τη Θεσσαλία, στην επέκταση του προγράμματος «Μετεγκατάσταση» σε ορεινούς Δήμους της Άρτας και της Πρέβεζας, αλλά και σε Δημοτικές Ενότητες άλλων Δήμων που δεν είναι στο πρόγραμμα και θεωρούνται περιοχές μειονεκτικές.

Τέλος, αναφέρθηκε στην πολύμηνη ταλαιπωρία των οδηγών στην Εγνατία Οδό, στα προβλήματα για την Ήπειρο και τη Δυτική Μακεδονία, ενώ επανέλαβε την πρωτοβουλία της ΠΕΔ να προσφύγει στη Δικαιοσύνη.