Τα καλλιτεχνικά εγχειρήματα, ειδικά στην επαρχία, δεν είναι εύκολη υπόθεση, καθώς δεν εγγυώνται σ’ όσους τα αναλαμβάνουν ότι μπορούν να τους εξασφαλίσουν την επιβίωση. Αυτό το γνωρίζει καλά ο Αποστόλης Τζίμας, σκηνοθέτης και παραγωγός της θεατρικής παράστασης «Ψευδαισθήσεις» που κάνει πρεμιέρα σήμερα, Παρασκευή στο Θέατρο Κύκλος.

Παρόλα αυτά, ο ίδιος έχει μπει δυναμικά στον χώρο του Γιαννιώτικου θεάτρου, ιδρύοντας την εταιρία «Ιson Theatrical Projects» και κάνοντας παραγωγές που χαρακτηρίζονται από το επαγγελματικό τους επίπεδο. Με αφορμή την αποψινή πρώτη παράσταση του έργου του Ιβάν Βιριπάγιεφ, μιλάει στον «Π.Λ.» για τις προκλήσεις της τέχνης, την άνθηση του θεάτρου και στην πόλη μας, αλλά και για τα μηνύματα των «Ψευδαισθήσεων».

Η συνέντευξη

• Αποστόλη πόσο εύκολο ή δύσκολο είναι για ένα νέο άνθρωπο όπως εσύ ο οποίος ζει στην επαρχία να επιβιώσει κάνοντας τέχνη;

-Είναι πάρα πολύ δύσκολο. Ειδικά αν πας σε μια λογική ότι  θέλω να κάνω δύο - τρεις παραστάσεις το χρόνο. Αυτό από μόνο του είναι πολύ στενό. Δηλαδή, δεν μπορείς να επιβιώσεις όσο καλά και να πάει, αν θέλουμε να μιλάμε βέβαια με αμιγώς επαγγελματικούς όρους, πράγμα που σημαίνει να πληρώνονται όλοι οι συντελεστές και συνεργάτες. Δεν είναι δεδομένο αυτό το τελευταίο, δυστυχώς. Εξάλλου, υπάρχουν άνθρωποι και στην πόλη μας που κάνουν μόνο αυτό. Υπάρχουν ηθοποιοί επαγγελματίες που πρέπει να ζήσουν απ’ τη δουλειά τους. Στη δική μου παραγωγή τα κάνω όλα επαγγελματικά. Αυτό σημαίνει ότι αμείβονται όλοι για τη δουλειά τους. 

• Ο κόσμος εδώ στα Γιάννενα είναι δεκτικός στο θέατρο; 

-Υπάρχει πολύ περισσότερο θέατρο σε σχέση με παλιότερα. Είναι δείγμα των καιρών βέβαια. Γενικά υπάρχει μια άνθηση αυτή τη στιγμή στο θέατρο. Δηλαδή, βλέπεις ότι και στην Αθήνα οι θεατρικές σκηνές είναι πάρα πολλές, ενώ πηγαίνει και πολύς κόσμος. Κι εδώ στα Γιάννενα ισχύει αυτό. Το Θέατρο ΕΗΜ γέμισε τόσες φορές το καλοκαίρι. Παλιότερα αυτό συνέβαινε σπάνια, ο κόσμος κάποτε δεν πήγαινε ούτε μια φορά το χρόνο θέατρο. Πλέον πηγαίνει πιο συχνά.

Ωστόσο, νομίζω ότι το ηλικιακό γκρουπ των 20 - 30 ετών είναι δυσεύρετο στα θέατρα. Κι αυτό είναι κάτι που πρέπει να μας προβληματίσει. Εννοώ, δηλαδή, ότι ίσως πρέπει να δούμε τη θεματολογία που μπορεί να τραβήξει νέους ανθρώπους. 

• Αυτό τον χειμώνα θα ανεβάσεις τις «Ψευδαισθήσεις» του Ρώσου συγγραφέα Ιβάν Βιριπάγιεφ. Πώς έκανες την επιλογή;

-Γενικά διαβάζω πολύ. Ειδικά την περίοδο που ψάχνω έργα διαβάζω μανιωδώς. Έπεσε στα χέρια μου το συγκεκριμένο έργο και έκανε ένα κλικ μέσα μου το πόσο όμορφα μιλούσε για την αγάπη και τον έρωτα. Το είδα σαν μια ιστορία για τον έρωτα, την αγάπη και το πόσο αυτά τα πράγματα μεταβάλλονται με τον καιρό. Αυτό ήταν που με κέντρισε αρχικά. Τώρα βέβαια με τον καιρό αυτό μεταβλήθηκε λίγο. Έτσι φτιάξαμε μία παράσταση η οποία έχει στο επίκεντρο την αγάπη, τον έρωτα, αλλά διατυπώνει και έναν πολύ έντονο τον προβληματισμό για το αν οι άνθρωποι μπορούν να προσαρμόζονται στις συνεχές αλλαγές που έχει ο πλανήτης, η κοινωνία μας. Δηλαδή, λέει κάπου το κείμενο ότι θα πρέπει να υπάρχει μια κάποια σταθερότητα σε αυτό το ευμετάβλητο σύμπαν. Πρακτικά, όλοι τρέχουμε πολύ. Οι ρυθμοί είναι πολύ γρήγοροι όπως και οι αλλαγές που ζούμε. Το έργο λέει ότι πρέπει να βρει ο καθένας μας μια σταθερά, κάπου να πιστέψει. 

• Διάβασα στο δελτίου τύπου ένα ενδιαφέρον ερώτημα: «Γνωρίσαμε πραγματικά τον άλλον ή απλώς πιστέψαμε στην ιστορία που είχαμε δημιουργήσει γι' αυτόν;». Προσωπικά έχεις καταλήξει σε κάποια απάντηση ασχολούμενος με το συγκεκριμένο έργο; 

-Πόσο συχνά δεν φτιάχνουμε μια εικόνα που θέλουμε εμείς να φτιάξουμε για τον άλλο και δεν φταίει απαραίτητα εκείνος για ό,τι έχουμε φτιάξει εμείς! Ο άλλος μπορεί να είναι  ο εαυτός του, να μην υποκρίνεται, αλλά εμείς να τον έχουμε φτιάξει εξιδανικευμένα. Ακριβώς εδώ είναι το ενδιαφέρον στο έργο. Υπάρχουν δύο ζευγάρια τα οποία είναι φίλοι για πάνω από 50 χρόνια, έχουν κοινή πορεία, κάνουν παρέα κλπ. και λίγο πριν το θάνατό τους ανατρέπεται όλη αυτή η πορεία. Οπότε ίσως τόσα χρόνια ζούσαν με ανθρώπους που μπορεί να τους είχαν πλάσει με ψευδαισθήσεις, να τους είχαν φτιάξει ιδανικούς. Άρα μάλλον αυτό μας συμβαίνει γενικότερα. Εμένα μου έχει συμβεί σίγουρα.

• Τι μηνύματα θα ήθελες να πάρει ο θεατής από την παράσταση;

-Θέλω να λάβει δύο μηνύματα. Το ένα είναι μία φράση από το έργο, ότι δηλαδή η αληθινή αγάπη μπορεί να είναι μόνο αμοιβαία όπως λέει ο Βιριπάγιεφ. Το δεύτερο που θα πω εγώ είναι της εποχής μας, κάτι σαν μόδα, να κάνουμε λίγο slow living. Δηλαδή, να επιστρέψουμε πάλι στα όμορφα πράγματα, τα καθημερινά, να χαλαρώσουμε λίγο, να πιούμε έναν ευχάριστο καφέ πριν πάμε στη δουλειά μας, να πάρουμε πρωινό την Κυριακή χαλαρά. Είναι πολύ σημαντικό μέσα σε αυτή την τρέλα και την παράνοια να βρούμε κάποιες σταθερές.

• Περιμένεις με αγωνία την αποψινή πρεμιέρα για να δεις τι αποδοχή θα έχει αυτό που δημιούργησες;

-Έχω πολύ μεγάλη χαρά, δεν είναι μόνο αγωνία. Κάπως με τα παιδιά, με όλους τους συνεργάτες φέτος κύλησε τόσο ωραία όλη αυτή η διαδικασία και εννοείται πως περιμένω να δω τις αντιδράσεις, γιατί μέχρι τώρα το έργο το έχουν δει μόνο οι άμεσα συνεργάτες. Είναι άλλο πράγμα το κοινό. Εκεί θα είναι το μεγάλο crash test. Βέβαια, για να είμαι δίκαιος πρέπει να πω ότι για αυτά τα τέσσερα παιδιά που θα δείτε στη σκηνή δεν έχω μεγάλες αμφιβολίες. Είναι μεγάλα ταλέντα και καλοί επαγγελματίες, δουλεύουν πάρα πολύ, οπότε δεν ξέρω πώς μπορεί να πάει άσχημα η παράσταση με τέτοιους ηθοποιούς.

• Πώς μετράς την επιτυχία κάθε καινούριας παραγωγής; Με τον αριθμό των εισιτηρίων που κόβει, το χειροκρότημα του κοινού, τα σχόλια ή κάτι άλλο;

-Θα το πω σαν τίτλο εφημερίδας: Ωραίο αποτέλεσμα καλλιτεχνικά και να είναι και βιώσιμο οικονομικά. Ξέρεις κάτι, πλέον τα sold out από μόνα τους μπορεί και να μην λένε τίποτα. Δεν είναι πάντα κριτήριο για μια πολύ καλή παράσταση ή συναυλία. Φυσικά, το marketing δεν είναι κακό και εγώ τo κυνηγάω, όμως επειδή μέσα σε αυτά τα δύο - τρία χρόνια έχω γνωρίσει αρκετούς ανθρώπους και σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη, θα σου πω ότι το δουλεύουν σε τέτοιο βαθμό που μπορεί να βλέπεις παραστάσεις sold out για μήνες μπροστά και να είναι μέτριες. Με άλλα λόγια, το marketing κάνει θαύματα, στην εποχή ειδικά των social media, όμως εγώ θα ευχηθώ να έχουμε ωραία αποτελέσματα καλλιτεχνικά και να στηρίζει και ο κόσμος ώστε τουλάχιστον να μην μπαίνουμε μέσα.