Νέα κρούσματα με δηλητηριασμένα δολώματα στην Φούρκα Κόνιτσας

«Κίνδυνος – θάνατος» οι φόλες
για την άγρια πανίδα της Ηπείρου

 Ποιμενικοί και κυνηγόσκυλα έπεσαν θύματα ασυνείδητων

 Δράσεις εξάλειψης του φαινομένου από Φορέα Εθν. Δρυμών Βίκου - Αώου και Ορνιθολογική

• Όλο και περισσότερη ανασφάλεια νιώθουν οι λιγοστοί κάτοικοι ορεινών χωριών της Ηπείρου, από την εμφάνιση αρκούδων στο «κατώφλι» τους και την αύξηση του πληθυσμού των αγριογούρουνων, των αλεπούδων και των λύκων στην ύπαιθρο.
Ωστόσο, ορισμένοι καταφεύγουν σε απαράδεκτες μεθόδους για να προστατευθούν ή και για άλλους πιθανώς λόγους, βλάπτοντας σοβαρά το σύνολο της άγριας πανίδας σε περιοχές προστατευόμενες όπως το Πάρκο Βόρειας Πίνδου.
Ο λόγος για τη μέθοδο των δηλητηριασμένων δολωμάτων, εξαιτίας της οποίας τις τελευταίες ημέρες έχασαν τη ζωή τους αρκετά ποιμενικά και κυνηγετικά σκυλιά, με την απώλεια για τους ιδιοκτήτες τους να είναι σημαντική.
Πριν Μονοδένδρι, τώρα Φούρκα
Πριν λίγους μήνες ήταν στην περιοχή του Μονοδενδρίου που εντοπίστηκαν νεκρά σκυλιά και αλεπούδες από φόλες. Αυτή τη φορά, σε δύο μάλιστα περιπτώσεις, νεκρά ζώα εντοπίστηκαν στην περιοχή της Φούρκας, στην Κόνιτσα και πάλι δηλαδή εντός του Εθνικού Πάρκου με την σπάνια πανίδα.
Το φαινόμενο προκαλεί σοβαρή ανησυχία τόσο στον Φορέα Διαχείρισης του Πάρκου όσο και στην Ορνιθολογική Εταιρεία, που ενημερώθηκε για το συμβάν και οι λόγοι είναι ευνόητοι, αφού στην περιοχή της Βόρειας Πίνδου ζουν σπάνια είδη άγριας πανίδας τα οποία επίσης κινδυνεύουν απ’ τα δολώματα. Μπορεί άραγε να ελεγχθεί το φαινόμενο; Από τον Φορέα μόνο του όχι, αφού η έκταση του Πάρκου είναι τεράστια και η δύναμή του μικρή. Απαιτείται ενημέρωση των πολιτών και συνεργασία με άλλους φορείς για να μην ξαναϋπάρξουν αντίστοιχα φαινόμενα. Από την άλλη, ποινές υπάρχουν για όσους ρίχνουν φόλες, όμως το δύσκολο είναι να εντοπιστούν οι υπαίτιοι!

Δύο περιπτώσεις με φόλες
Σε δύο περιπτώσεις μετά τον Δεκαπενταύγουστο εντοπίστηκαν στην περιοχή της Φούρκας ζώα που είχαν θανατωθεί με τη χρήση δηλητηριασμένων δολωμάτων. Θύματα ήταν ποιμενικά σκυλιά που προσέχουν κοπάδια και κυνηγόσκυλα τα οποία κοστίζουν συνήθως πολλά χρήματα στους ιδιοκτήτες τους και προορίζονται για συγκεκριμένη υπηρεσία.
Για τα συμβάντα ενημερώθηκαν ο Φορέας Διαχείρισης Εθνικών Δρυμών Βίκου – Αώου και Πίνδου και η Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρεία, στελέχη των οποίων πραγματοποίησαν αυτοψία στην περιοχή με την παρουσία αστυνομικών του Τμήματος Πυρσόγιαννης, καθώς και του προέδρου του Τοπικού Διαμερίσματος Φούρκας. Στις έρευνες για τον εντοπισμό των δηλητηριασμένων δολωμάτων συμμετείχε ειδικά εκπαιδευμένος γι’ αυτό το σκοπό σκύλος με τον συνοδό του, ο οποίος αποτελεί μέλος της Ομάδας της Ορνιθολογικής που δραστηριοποιείται στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού Προγράμματος LIFE+ «Η επιστροφή του Ασπροπάρη».

Θύματα και ζημιά
Όπως προέκυψε από την αυτοψία, τα δολώματα ρίχτηκαν μέσα στο χωριό, κοντά σε κάδους σκουπιδιών. Επίσης, βρέθηκε μισοφαγωμένο πτώμα ζώου που είχε καταναλώσει το δόλωμα, κάτι που προκάλεσε και το θάνατο άλλων ζώων. Μεταξύ των θυμάτων της παράνομης αυτής πράξης συγκαταλέγονται κυνηγετικοί και ποιμενικοί σκύλοι ιδιοκτησίας κατοίκων του χωριού, αλλά και αλεπούδες.
Ο θάνατος ειδικά των τσομπανόσκυλων, εκτός από την απώλεια για κάθε ιδιοκτήτη, έχει ως αποτέλεσμα να μένουν απροστάτευτα τα κοπάδια από επιδρομές άγριων ζώων, προκαλώντας έτσι νέες περιπτώσεις σύγκρουσης των ανθρώπων της υπαίθρου με την άγρια πανίδα, όπως σημειώνεται σε σχετική ανακοίνωση των δύο περιβαλλοντικών φορέων.   

Αυστηρές οι ποινές, αλλά…
Εδώ θα πρέπει να σημειωθεί ότι η χρήση δηλητηριασμένων δολωμάτων αποτελεί αδίκημα που επισύρει ποινή πολύμηνης φυλάκισης για κάθε θανατωμένο ζώο και βαριά πρόστιμα, καθώς απαγορεύεται, σύμφωνα με την ελληνική νομοθεσία. Ωστόσο, μέχρι στιγμής δεν έχει εντοπιστεί κανένας υπαίτιος για τα περιστατικά στην Φούρκα, όπως εξάλλου και λίγους μήνες πριν για τα αντίστοιχα στο Μονοδένδρι!

Κίνδυνος - θάνατος!
Οι φόλες αποτελούν μια εξαιρετικά επιβλαβή πρακτική για το περιβάλλον και τη διατήρηση της βιοποικιλότητας, ενώ συνιστούν σοβαρή απειλή και για τη δημόσια υγεία, αφού μπορεί να θέσουν σε κίνδυνο τη ζωή των κατοίκων και των επισκεπτών της περιοχής. Ειδικά, όσον αφορά στην άγρια πανίδα και τα αρπακτικά πουλιά που διαβιούν στο χώρο του Εθνικού Πάρκου, η παράνομη χρήση και διασπορά δηλητηριασμένων δολωμάτων στη φύση αποτελεί μια από τις  κυριότερες απειλές για την επιβίωσή τους.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα του κινδύνου που εγκυμονούν τα δηλητηριασμένα δολώματα, αποτελεί η κατάρρευση του πληθυσμού του Κουκάλογου (Ασπροπάρη) στην Ήπειρο, ενός μέχρι πρόσφατα κοινού είδους γύπα στην περιοχή που τείνει να εξαφανιστεί!

Σκύλοι ανίχνευσης
Για φαινόμενο που έχει λάβει ανησυχητικές διαστάσεις και απειλεί το σύνολο της πανίδας του Εθνικού Πάρκου Βόρειας Πίνδου, κάνει λόγο στην χθεσινή ανακοίνωση ο Φορέας Διαχείρισής του, ο οποίος υλοποιεί δράσεις ενημέρωσης και  ευαισθητοποίησης του τοπικού πληθυσμού με τη δημιουργία και διανομή έντυπου υλικού και τη διενέργεια τοπικών ημερίδων για τις καταστροφικές επιπτώσεις της χρήσης δηλητηριασμένων δολωμάτων στο φυσικό περιβάλλον.
Στο μεταξύ, ο Φορέας  αναμένεται να προχωρήσει άμεσα σε δράσεις σχετικές με την καταπολέμηση της χρήσης δηλητηριασμένων δολωμάτων, μεταξύ των οποίων είναι και η προμήθεια αντίστοιχων εξειδικευμένων σκύλων από το εξωτερικό για τη «Λειτουργία Μονάδας Σκύλων Ανίχνευσης Δηλητηριασμένων Δολωμάτων». Αυτό το τελευταίο εκτιμάται ότι μπορεί να βοηθήσει σημαντικά στην αντιμετώπιση του φαινομένου.

Η Ορνιθολογική
Από την πλευρά της η Ορνιθολογική επιχειρεί να οργανώσει ένα δίκτυο φορέων και ανθρώπων της υπαίθρου ενάντια σε παράνομες πρακτικές όπως η τοποθέτηση δηλητηριασμένων δολωμάτων.
Ταυτόχρονα, σε συνεργασία με άλλες περιβαλλοντικές οργανώσεις, πιέζει για το σχεδιασμό και συντονισμό θεσμικών αλλαγών και προτάσεων για την αντιμετώπιση των θανατώσεων της άγριας πανίδας από δηλητηριασμένα δολώματα, καθώς και την ανάδειξη του προβλήματος τόσο τοπικά όσο και πανελλαδικά.
KΩΣΤΑΣ ΑΓΟΡΗΣ