• Τον φάκελο ώστε να εγγραφεί ο εορτασμός του Δεκαπενταύγουστου στα ορεινά χωριά Βλάστη, του νομού Κοζάνης και Συρράκο του Νομού Ιωαννίνων, στον Αντιπροσωπευτικό Κατάλογο της Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς της Ανθρωπότητας (Σύμβαση UNESCO 2003) υπέβαλε χθες το Υπουργείο Πολιτισμού.
Σε δήλωσή της η Υπουργός Πολιτισμού και Αθλητισμού Λίνα Μενδώνη ανέφερε, μεταξύ άλλων ότι «η ολοκληρωμένη προστασία της άυλης κληρονομιάς, είναι απολύτως αναγκαία για την διαφύλαξη της ιδιαίτερης πολιτιστικής ταυτότητας και της ιστορίας των τοπικών κοινοτήτων, αλλά και την ενίσχυση της ανθρώπινης δημιουργίας. Στις 15 Αυγούστου, που η Ορθόδοξη Εκκλησία γιορτάζει την Κοίμηση της Θεοτόκου, τα Πανηγύρια του Δεκαπενταύγουστου είχαν έναν ιδιαίτερο χαρακτήρα, στις ορεινές κτηνοτροφικές κοινότητες. Καθώς τον χειμώνα οι οικογένειες μετακινούνταν στα πεδινά μαζί με τα κοπάδια των αιγοπροβάτων, στο πανηγύρι της Παναγίας, τον Δεκαπενταύγουστο, η κοινότητα γιόρταζε την ετήσια επανένωσή της. Η υποβολή του φακέλου σήμερα αποτελεί σημαντική πρωτοβουλία, καθώς τα δύο πανηγύρια αναδεικνύουν τη μακρά πολιτιστική παράδοση των κοινοτήτων, συνεισφέρει στην προβολή των ιδιαίτερων χαρακτηριστικών των δύο ορεινών κοινοτήτων και δημιουργεί αναπτυξιακές προοπτικές για τις συγκεκριμένες γεωγραφικές ενότητες…».
Σήμερα, αναφέρει η ανακοίνωση του Υπουργείου Πολιτισμού ορεινές κοινότητες, όπως η Βλάστη και το Συρράκο, ή έχουν αποδυναμωθεί πληθυσμιακά ή έχουν ερημώσει. Ωστόσο, ο Τρανός Χορός στη Βλάστη και το Πανηγύρι του Συρράκου τον Δεκαπενταύγουστο, είναι δύο παραδείγματα δρωμένων που και σήμερα συμβολίζουν την επανασυγκρότηση δύο ορεινών κοινοτήτων, που τα μέλη τους έχουν διασκορπιστεί στα αστικά κέντρα και στο εξωτερικό, λόγω της αστικοποίησης και της μετανάστευσης.
Ταυτόχρονα, μέσα από τις δραστηριότητες των Πολιτιστικών Συλλόγων, κατά τη θερινή παραμονή τους στους ορεινούς τόπους καταγωγής, μεταδίδονται πλήθος σημαντικών πολιτισμικών στοιχείων. Αξίζει, ενδεικτικά, να αναφερθεί η πλούσια τυροκομική παράδοση της Βλάστης, αλλά και η βλαχοφωνία στο Συρράκο, καθώς η κοινότητα υπήρξε δίγλωσση κατά το παρελθόν. Το βλαχικό ιδίωμα του Συρράκου ακούγεται ξανά σε κάποια από τα τραγούδια του πανηγυριού δίνοντας την ευκαιρία στους νεότεροι να εξοικειωθούν με μια ολιγομιλούμενη πλέον γλώσσα. Έτσι, το πανηγύρι του Συρράκου συμβάλλει στη διατήρηση τόσο της πολιτισμικής, όσο και της γλωσσικής ποικιλομορφίας.
•Περισσότερα για τα δύο πανηγύρια μπορεί να βρει κανείς στο Εθνικό Ευρετήριο της Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς της Ελλάδας: http://ayla.culture.gr.