Επισημάνσεις

Ο Δήμος και τα αγάλματα…

Κάθε πόλη και κάθε χωριό, ειδικά της Ηπείρου, κοσμούν τις πλατείες και τους δρόμους με προτομές, ανδριάντες και με μνημεία, ως απόδοση τιμής σε ανθρώπους που πρόσφεραν μεγάλες περιουσίες ή θυσιάστηκαν στο βωμό του καθήκοντος. Βεβαίως εμείς εδώ στην Ήπειρο έχουμε πιο μεγάλη υποχρέωση, αφού ο τόπος μας ιστορικά είναι το σύμβολο της ευποιΐας και γι’ αυτό έχει πολιτογραφηθεί με τον προσδιορισμό της «ευάνδρου».

13 Νοέ 2026 • 11:15
Ο Δήμος και  τα αγάλματα…

Δυστυχώς η τωρινή Δημοτική Αρχή των Ιωαννίνων, όχι μόνο δεν σέβεται αυτή την ιστορική μας παράδοση, αλλά κατά τρόπο προκλητικό αδιαφορεί παντελώς για τα υπάρχοντα μνημεία, τα οποία φθείρονται από τον χρόνο και έχουν ανάγκη από φροντίδα αποκατάστασης.

Είναι βέβαιο ότι η Δ/νση Κληροδοτημάτων μένει θεατής και μάλλον δεν αντιλαμβάνεται το ηθικό ζήτημα που δημιουργείται. Εκτίμησή μου είναι ότι οι υπεύθυνοι του Δήμου είναι αδιάφοροι και ανεπαρκείς σ’ αυτόν τον ρόλο. Γι’ αυτό και η προβληματική κατάσταση βαραίνει αποκλειστικά τον Δήμαρχο.

Δικαιολογημένα οι πολίτες αναρωτιούνται τι συμβαίνει και, ενώ έχει ορίσει δεκαέξι αντιδημάρχους, το παραγόμενο έργο δεν αναλογεί μ’ αυτόν τον αριθμό. Άρα υπάρχει πρόβλημα στο Δήμο Ιωαννίνων και αυτό φαίνεται σε όλες τις δράσεις. Παρηγορούμαστε με τη σκέψη ότι γενικά οι αιρετοί μας άρχοντες τυρβάζουν περί άλλων.

Αφορμή του σημερινού μου σχολίου είναι η εικόνα που είδα στο Πάρκο των Ηρώων (δίπλα στο ρολόι), μόλις συνεργείο του Δήμου καθάρισε τον χώρο από χόρτα, θάμνους και σκουπίδια. Ανάμεσα στις προτομές είναι και του Χρηστάκη Ζωγράφου. Ολόκληρη η μαρμάρινη στήλη, στην οποία στηρίζεται η προτομή, βρίσκεται σε άθλια κατάσταση. Έχουν σπάσει όλες οι μαρμάρινες πλάκες και χάσκουν μαύρα ανοίγματα. Αντικρίζοντας το γλυπτό, νιώθεις «αηδία» και αυθορμήτως λες «ντροπή».

Έχει για τους αναγνώστες σημασία να πούμε δύο λόγια για το πρόσωπο του Χρηστάκη Ζωγράφου: Καταγόταν από το Κεστοράτι του Αργυροκάστρου. Απόφοιτος της Ζωσιμαίας Σχολής και μεγάλος τραπεζίτης στην Κωνσταντινούπολη και στη Γαλλία. Τον χρησιμοποίησε για τις ικανότητές του και ο Σουλτάνος Μουράτ.

Με τον πλούτο του συνέβαλε στην ανάπτυξη των γραμμάτων στη Β. Ήπειρο και στην Πόλη. Συγκεκριμένα στο Κεστοράτι ίδρυσε Δημοτικό Σχολείο και Παρθεναγωγείο. Στην Κων/πολη ίδρυσε το «Ζωγράφειο Γυμνάσιο» που λειτουργεί για τους Έλληνες ως τα σήμερα, ενίσχυσε οικονομικά τη Θεολογική Σχολή της Χάλκης, ίδρυσε τη Ζωγράφειο Βιβλιοθήκη και πολλά άλλα. Για τις υπηρεσίες και την προσφορά του στην Πόλη ανακηρύχτηκε με πρόταση του Πατριάρχη Ιωακείμ του Γ’ «Μέγας Ευεργέτης του Γένους και της Εκκλησίας».

Επίσης, ο γιος του, Γεώργιος Ζωγράφος, ήταν ο Πρόεδρος της Προσωρινής Κυβέρνησης της Αυτόνομης Δημοκρατίας της Βορείου Ηπείρου και Υπουργός Εξωτερικών της Ελλάδας δύο φορές. Ενώ η γυναίκα του δεύτερου παιδιού είναι η Ελένη Ζωγράφου, Μεγάλη Ευεργέτης της πόλεως των Ιωαννίνων (Ζωγράφειο Γηροκομείο, κ.α.).

Αξίζει τόση περιφρόνηση και αγνωμοσύνη σ’ αυτόν τον Ευεργέτη; Επιτέλους, οι άνθρωποι του Δήμου που διαχειρίζονται τα Κληροδοτήματα ας έχουν υπόψη τους ότι αρετή των Ευεργετών μας ήταν η φιλανθρωπία, ενώ καθήκον των διαχειριστών της περιουσίας τους είναι η ευγνωμοσύνη και η πιστή εφαρμογή της βούλησής τους.

Δεν εκπλήσσομαι με την όλη στάση της Δημοτικής μας Αρχής, γιατί πρόκειται για μια συμπεριφορά γενικευμένη σε κάθετι που αναφέρεται στους Ευεργέτες και γενικότερα στο παρελθόν της πόλης. Τούτο φανερώθηκε από τον τρόπο που αντιμετώπισε την μακρόχρονη προσπάθεια κάποιων ανθρώπων για την δημιουργία Μνημείου των Ευεργετών στο κέντρο της πόλης. Όσο για το πώς νοιάζονται για τα αγάλματα, μια επίσκεψη στο Άλσος και ο καθένας θα βγάλει τα συμπεράσματα.

Και ας γνωρίζει ο καθένας ότι ο Σπ. Φιλίππου, με τη διαθήκη του άφησε ακίνητη περιουσία με σκοπό να συντηρούνται μνημεία και το πολιτιστικό - ιστορικό περιβάλλον. Δυστυχώς δεν υπάρχει από τη Δ/νση Κληροδοτημάτων καμιά διάθεση συνεργασίας με τον Σύλλογο Αρχαιοφίλων, όπως ρητά απαιτεί ο Φιλίππου και τα 96.000 ευρώ που έχουν εισπραχθεί από το Κληροδότημα έκαναν… φτερά προς άλλες κατευθύνσεις και επιλογές.

Χάρης Λεοντάρης

Το καθημερɩνό ενημερωτɩκό δελτίο της Ηπείρου
στο email σου.