Ένας πατέρας, άμα πήρε την είδηση πως ο γιος του σκοτώθηκε στο μέτωπο και άκουσε την κόρη του ν’ απορεί με τι τρόπο θα έλεγαν τέτοια είδηση στη μάνα, της είπε:

-Γιατί να το μάθει με τρόπο η μάνα του; Μήπως πέθανε το παιδί μας; Στον πόλεμο σκοτώθηκε!

Χρ. Ζαλοκώστας

* * * 

Μια γυναίκα, που είδε το μοναχογιό της να γυρίζει κουτσός με δεκανίκια του είπε:

-Μη λυπάσαι, παιδί μου. Σε κάθε σου βήμα ο κόσμος θα βλέπει την παλικαριά σου…

Χρ. Ζαλοκώστας

* * *

Ανέκδοτα του πολέμου

Μεγάλοι διεθνείς αθλητικοί αγώνες γίνονται στο «Φόρουμ Μουσολίνι», το νέο στάδιο της Ρώμης. Οι Ιταλοί αθλητές έχουν αποτυχίες. Τα αγωνίσματα τελειώνουν, δεν μένει παρά ο Μαραθώνιος.

«Αυτόν τουλάχιστον δεν πρέπει να τον χάσουμε», σκέφτεται ο Ντούτσε.

Και φωνάζει τον Ιταλό αφέτη…

-Αντόνιο, του λέει, είναι ζήτημα γοήτρου. Πρέπει να νικήσουμε στο Μαραθώνιο, κάνε κάτι.

Ο αφέτης υποσχέθηκε ότι όλα θα πάνε καλά…

Πριν δώσει την εκκίνηση,έσκυψε και κάτι ψιθύρισε στους Ιταλούς αθλητές, που ξεκίνησαν σαν βολίδες. Και όχι μόνο κέρδισαν το Μαραθώνιο, αλλά συνέχισαν να τρέχουν και πέρα από το τέρμα και είδαν και έπαθαν να τους σταματήσουν.

-Μπράβο, Αντόνιο! Φώναξε ο Ντούτσε. Πώς όμως τα κατάφερες;

-Ντούτσε μου, τους ψιθύρισα πως πίσω τους έρχονται τσολιάδες!

* * * 

ΤΟ ΥΨΩΜΑ ΤΟΥ ΣΤΑΥΡΟΥ

Είχαμε να κοιμηθούμε 7 μερόνυχτα. Καταντήσαμε φριχτά σκέλεθρα. Το βλέπαμε και το νιώθαμε με όλο το είναι μας. Ωστόσο με τα σπασμένα μας πλευρά ήμαστε αποφασισμένοι να νικήσουμε και πάλι τους Ιταλούς, που με τους όλμους τους μας χτυπούσαν ακατάπαυστα. Θάταν η ώρα 6. Από το βάθος του Αώου ακουγόταν εκπυρσοκροτήσεις των ιταλικών όπλων και των κανονιών. Το πανηγύρι άρχιζε. Ασυνήθιστη άρχισε ύστερα η πυκνότητα του εχθρικού πυρός. Μας χτύπησαν. Οι πρώτοι τραυματίες γεμάτοι αίματα. Σε λίγο ένα βλήμα σκότωσε τον λοχία μας…

«Απάνω τους, παιδιά, κι όποιος ζήσει».

Κι εμένα με πρόσταζαν οι νεκροί. Ιδέα. Πέρασα ένα σακίδιο με χειροβομβίδες στο αριστερό μου ώμο, πήρα στο δεξί χέρι το πιστόλι. Και δώστου προς τα πολυβόλα.

Οι Ιταλοί συνέχιζαν να μας καταιγίζουν. Έπεφταν τα θανατηφόρα βλήματά τους. Μεγάλη νίκη, αν φτάναμε μερικοί, οι μισοί, στα πολυβόλα τους.

Οι Ιταλοί συνέχιζαν να μας αποδεκατίζουν. Κάθε νεκρός κι ένα κομμάτι της καρδιάς μας.

Πετάω χειροβομβίδες γρήγορα, μανιασμένα. Μια με τα δόντια κι έξω ο κρίκος. Έρριχνα, έρριχνα. Οι Ιταλοί φοβήθηκαν τον κρότο.

Με μια ματιά κατάλαβα πως έχουμε μείνει λίγοι. Εκείνη τη στιγμή ένας Ιταλός υπολοχαγός σκοτώνοντας ένα πολυβολητή μας, να κυριεύσει το πολυβολείο. Κι άρχισε να μας ρίχνει. Αλλά σε λίγο, ένας συμπολεμιστής μας τον ξαπλώνει ακίνητο.

Η ώρα είναι 10. Τέσσερες ώρες αρκετές για ν’ απομείνουμε από τους 92 άνδρες του λόχου οι 16 μονάχα ζωντανοί κι ακουτσούρευτοι. 15 μας άφησαν για πάντα. Οι άλλοι τραυματίες, βαριά κι αλαφριά.

Έπρεπε να μείνουμε εκεί!

Το ύψωμα 1143, το φοβερό ύψωμα της Κλεισούρας, το Ύψωμα των Σταυρών υψώνει αιχμηρή τη διαμαρτυρία προς την αιωνιότητα.

Και οι 200 ξύλινοι σταυροί του -τόσοι ήταν τελικά οι νεκροί μας- θα δείχνουν τον Γολγοθά των Ελλήνων, που αγάπησαν τη Λευτεριά.

Π. Συνάδος

* * * 

Υπήρξα πολλές φορές αυτόπτης μάρτυρας της αιχμαλωσίας ιταλικών μονάδων, που είχαν κυκλωθεί. 

Στους Ιταλούς από τη στιγμή που αιχμαλωτίζονταν, οι Έλληνες συμπεριφέρονταν μάλλον όπως συμπεριφερόμαστε σε δυστυχείς παρά σε εχθρούς.

Πόσες φορές δεν είδα Έλληνες στρατιώτες να δίνουν τα τελευταία τσιγάρα τους, την τελευταία μερίδα του ψωμιού τους σε Ιταλούς, που είχαν αιχμαλωτιστεί.

D. Wolker (Άγγλος δημοσιογράφος)

* * * 

Άλλος αξιωματικός είπε πως οφείλει τη ζωή του στο αίμα, που του έδωσαν Έλληνες στρατιώτες.

* * * 

Ο ταγματάρχης Ι. Βερνάρδος γράφει: Εκείνο, που μας έκανε ικανούς να αντιμετωπίζουμε όλα αυτά χωρίς να τρελαθούμε, αντίθετα μάλιστα με ακλόνητο φρόνημα και ψυχραιμία και πεποίθηση ότι θα νικήσουμε, ήταν η βαθιά μας πίστη στο Θεό και ειδικότερα στην προστασία της Υπερμάχου Στρατηγού των Ορθοδόξων Ελλήνων.